ДИХОТОМИЯЛЫК БӨЛҮҮ

Кыргызстан Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

ДИХОТОМИЯЛЫК БӨЛҮҮ (гр. dichotomia – эки­ге бөлүү) – түшүнүктүн көлөмүн эки бөлүккө бири экинчисин төгүндөгүдөй, ал эми бириккен абалда түшүнүктүн көлөмүн камтыгандай бө­лүштүрүү. Бул эң жөнөкөй операция классифи­кациялоонун баштапкы баскычында колдону­лат. Д. б-нүн артыкчылыгы анын жөнөкөйлүгү м-н жеткиликтүүлүгүндө. Анткени, бөлүштүрүү белгинин бардыгына же жоктугуна карата жүргү­зүлөт. Маселен, токойлордун тобун өз ара эки топко, мис., жазы жалбырактуу ж-а ийне жал­бырактуу деп, ал эми жазы жалбырактуу эмес токойлорду – ийне жалбырактуу ж-а ийне жал­бырактуу эмес токойлорду жазы жалбырактуу деп, бөлүштүрүүгө болот. Д. б-нүн кемтиги ка­рама-каршы белгилери м-н аныкталчу топтор даана ажыратылбай, ал эми ырааттуу бөлүш­түрүү учурунда андай белгилерди табуу улам кыйындай бергендигинде. Д. б. азыркы учурда компьютерлерди конструкциялоодо кеңири кол­донулууда. Кайсы бир топтогу предметтерди экиге бөлүүнүн натыйжасын туюндурган ой жү­гүртүү; бул бөлүктөрдүн бири тийиштүү белгиси бардыгы м-н мүнөздөлөт (мис., «көлдөр туздуу ж-а тузсуз болушат»).