ГАФНИЙ - Түзөтүүлөр тарыхы

Dilde, 04:23, 22 Январь (Үчтүн айы) 2025 карата

2025-01-22T04:23:44Z

← Мурунку нускасы		04:23, 22 Январь (Үчтүн айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан химиялык элемент. Катар номери 72, атомдук массасы 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-жылы ~~Нидерланд~~ окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы боюнча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, балкып эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Химиялык касиети боюнча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку температурада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, химиялык реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан ~~Гафний~~ оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а гафний хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. Гафнийдин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абсолюттук нөлгө жакын температурада да, 2000°С темппературага да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.		'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан химиялык элемент. Катар номери 72, атомдук массасы 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-жылы нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы боюнча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, балкып эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Химиялык касиети боюнча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку температурада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, химиялык реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан гафний оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а гафний хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. Гафнийдин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абсолюттук нөлгө жакын температурада да, 2000°С темппературага да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.
	[[Category: 2-том]]		[[Category: 2-том]]

Dilde, 10:14, 16 Январь (Үчтүн айы) 2025 карата

2025-01-16T10:14:36Z

← Мурунку нускасы		10:14, 16 Январь (Үчтүн айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан химиялык элемент. Катар номери 72, атомдук массасы 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-жылы Нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы боюнча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, б. эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Химиялык касиети боюнча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку температурада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, химиялык реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан Гафний оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а ~~Гафний~~ хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. Гафнийдин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абсолюттук нөлгө жакын температурада да, 2000°С ~~темппературада~~ да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.		'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан химиялык элемент. Катар номери 72, атомдук массасы 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-жылы Нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы боюнча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, балкып эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Химиялык касиети боюнча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку температурада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, химиялык реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан Гафний оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а гафний хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. Гафнийдин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абсолюттук нөлгө жакын температурада да, 2000°С темппературага да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.
	[[Category: 2-том]]		[[Category: 2-том]]

Temirkan, 09:45, 15 Август (Баш оона) 2024 карата

2024-08-15T09:45:49Z

← Мурунку нускасы		09:45, 15 Август (Баш оона) 2024 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан ~~хим.~~ элемент. Катар н. 72, ~~ат. м.~~ 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-ж. Нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы ~~б-ча~~ 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, б. эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. ~~Хим.~~ касиети ~~б-ча~~ ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку ~~темп-рада~~ ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, ~~хим.~~ реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан Г. оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а Г. хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. ~~Г-дин~~ ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы ~~абс.~~ нөлгө жакын ~~темп-рада~~ да, 2000°С ~~темп-рада~~ да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.		'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан химиялык элемент. Катар номери 72, атомдук массасы 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-жылы Нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы боюнча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''<sup>3</sup>, б. эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Химиялык касиети боюнча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку температурада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, химиялык реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан Гафний оксиди HfO<sub>2</sub> пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl<sub>4</sub>, HfF<sub>4</sub> сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а Гафний хлоридин HfCl<sub>4 </sub>калыбына келтирүдөн алынат. Гафнийдин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абсолюттук нөлгө жакын температурада да, 2000°С темппературада да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.
	[[Category: 2-том]]		[[Category: 2-том]]

Kadyrm: 1 версия

2024-03-25T10:51:22Z

1 версия

← Мурунку нускасы	10:51, 25 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы
(Айырма жок)

vol2_>KadyrM, 08:13, 25 Март (Жалган куран) 2024 карата

2024-03-25T08:13:00Z

Жаңы барак

'''ГА́ФНИЙ ''' (лат. Hafnium), Hf – ''элементтердин мезгилдик системасынын'' IV тобунда жайгашкан хим. элемент. Катар н. 72, ат. м. 178,49. Табиятта массалык сандары 174, 176–180 болгон 6 туруктуу изотобу бар. 1923-ж. Нидерланд окумуштуусу Д. Костер ж-а венгр окумуштуусу Г. Хевеши ачышкан. Жер кыртышында массасы б-ча 3,2 . 10–4%ти түзөт. Күмүш түстүү ак металл; тыгыздыгы 13,09 ''г/см''3, б. эрүү ''t'' 2232°C, кайноо ''t'' 4620°C. Хим. касиети б-ча ''цирконийге'' өтө окшош. Негизги окистенү даражасы +4, чанда +3, +2, +1. Жогорку темп-рада ''азот, көмүртек, бор, кремний'' м-н аракеттенип, металл сымал катуу, кыйындык м-н эрий турган, хим. реагенттерге өтө туруктуу бирикмелерди HfN, HfS, HfSi, HfC, ж. б. пайда кылат. Абада окистенүүдөн сырткы бети жука кабыкча м-н капталат. Кычкылтек м-н ысытуудан Г. оксиди HfO2 пайда болот. ''Галогендер'' м-н ысытканда HfCl4, HfF4 сыяктуу бирикмелерди берет. Ал цирконий минералдарынан ж-а Г. хлоридин HfCl4 калыбына келтирүдөн алынат. Г-дин ''тантал'' ж-а ''вольфрам'' м-н болгон куймасы абс. нөлгө жакын темп-рада да, 2000°С темп-рада да чыдамдуу. Ошондуктан ядро энергетикасында, электрондук техникада, авиацияда, ракеталардын ж-а реактивдү кыймылдаткычтардын тетиктерин жасоодо колдонулат.
[[Category: 2-том]]