http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AEГЕРЦИН БҮКТӨЛҮШҮ - Түзөтүүлөр тарыхы2026-04-23T11:40:36ZУикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхыMediaWiki 1.40.0http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=34320&oldid=prevBegay, 08:51, 16 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 карата2025-10-16T08:51:38Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:51, 16 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ГЕРЦИ&#769;Н БҮКТӨЛҮШҮ''' , в а р и с б ү к т ө л ү ш ү – геосинклиналь облусундагы тоо тек катмарларынын ''каледон бүктөлүшүнөн'' кийин, палеозой заманынын 2-жарымында (девондун аягы – триастын башталышы) болуп өткөн ургаалдуу ''бүктөлүү.'' Герцин бүктөлүшүнүн натыйжасында тоо системалары (Герцин Европасы ж. б.) – герциниддер пайда болуп, гранитоид интрузияларынын магматизми күчөгөн. «Герцин бүктөлүшү» деген аталышты Ортонку Европадагы тоо системасы боюнча франциялык геолог М. Бертран берген, «варис бүктөлүшү» деген атты азыркы Саксония, Тюрингия, Бавария облусунун байыркы аты (Cur Variscorum) боюнча австралиялык геолог Э. Зюсс киргизген. Герцин бүктөлүшү бир нече фазадан (бретон, cудет, астурий, зааль <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>пфальц) турат. Бүктөлүүнүн эӊ күчөгөн фазасы таш көмүр мезгилинин оpто ченинен тартып, алгачкы пермь мезгилин кошо камтыган. Жаӊы-Жер aрхипелагы, Таймыр, Урал, Казак Сары-Аркасынын батыш бүлөгү, Түштүк <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Ортонку Тeӊир-Тоо структуралары Герцин бүктөлүшүнө кирет. Батыш Европада Түштүк Англия, Британ массиви, Борбордук Француз массиви, Судет тоолору ж. б., Америкада – Аппалачинын түндүк жарымы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Анд тоолорунун борбордук бөлүгүнүн чыгышы Герцин бүктөлүшү зонасына тиешелүү. Герцин бүктөлүшүнүн айрым бөлүктөрү Австралиянын чыгышында, Түндүк Африкада <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Канада архипелагында да бар.<br/>Герцин бүктөлүшү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>Урал, Алтай, Түндүк Кавказ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Казакстандын жез, коргошун, цинк, Урал ж. б. жерлердин платина, хромит, титан-магнетит, асбест кендери байланыштуу. Герциндин гранитоид интрузияларынын натыйжасында Европа, Азия <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Чыгыш Австралияда коргошун, жез, калай, вольфрам, алтын, күмүш <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>урандын көптөгөн кендери пайда болгон. Кыргызстандагы түстүү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>сейрек кездешүүчү металлдардын ири кендери Герцин бүктөлүшүнө дуушарланган тоо тектерде кезигет. Герцин бүктөлүшүндө пайда болгон алдыӊкы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>тоо аралык ойдуӊдарда таш көмүр, калий <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>таш туздардын ири бассейндери топтолгон.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ГЕРЦИ&#769;Н БҮКТӨЛҮШҮ''' , в а р и с <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>б ү к т ө л ү ш ү – геосинклиналь облусундагы тоо тек катмарларынын ''каледон бүктөлүшүнөн'' кийин, палеозой заманынын 2-жарымында (девондун аягы – триастын башталышы) болуп өткөн ургаалдуу ''бүктөлүү.'' Герцин бүктөлүшүнүн натыйжасында тоо системалары (Герцин Европасы ж. б.) – герциниддер пайда болуп, гранитоид интрузияларынын магматизми күчөгөн. «Герцин бүктөлүшү» деген аталышты Ортонку Европадагы тоо системасы боюнча франциялык геолог М. Бертран берген, «варис бүктөлүшү» деген атты азыркы Саксония, Тюрингия, Бавария облусунун байыркы аты (Cur Variscorum) боюнча австралиялык геолог Э. Зюсс киргизген. Герцин бүктөлүшү бир нече фазадан (бретон, cудет, астурий, зааль <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>пфальц) турат. Бүктөлүүнүн эӊ күчөгөн фазасы таш көмүр мезгилинин оpто ченинен тартып, алгачкы пермь мезгилин кошо камтыган. Жаӊы-Жер aрхипелагы, Таймыр, Урал, Казак Сары-Аркасынын батыш бүлөгү, Түштүк <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Ортонку Тeӊир-Тоо структуралары Герцин бүктөлүшүнө кирет. Батыш Европада Түштүк Англия, Британ массиви, Борбордук Француз массиви, Судет тоолору ж. б., Америкада – Аппалачинын түндүк жарымы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Анд тоолорунун борбордук бөлүгүнүн чыгышы Герцин бүктөлүшү зонасына тиешелүү. Герцин бүктөлүшүнүн айрым бөлүктөрү Австралиянын чыгышында, Түндүк Африкада <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Канада архипелагында да бар.<br/>Герцин бүктөлүшү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>Урал, Алтай, Түндүк Кавказ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Казакстандын жез, коргошун, цинк, Урал ж. б. жерлердин платина, хромит, титан-магнетит, асбест кендери байланыштуу. Герциндин гранитоид интрузияларынын натыйжасында Европа, Азия <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Чыгыш Австралияда коргошун, жез, калай, вольфрам, алтын, күмүш <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>урандын көптөгөн кендери пайда болгон. Кыргызстандагы түстүү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>сейрек кездешүүчү металлдардын ири кендери Герцин бүктөлүшүнө дуушарланган тоо тектерде кезигет. Герцин бүктөлүшүндө пайда болгон алдыӊкы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>тоо аралык ойдуӊдарда таш көмүр, калий <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>таш туздардын ири бассейндери топтолгон.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br />Ад.: Герцинская складчатость //Большая российская энциклопедия. Т. 7. М., 2008.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br />Ад.: Герцинская складчатость //Большая российская энциклопедия. Т. 7. М., 2008.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td></tr>
</table>Begayhttp://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=12016&oldid=prevTemirkan, 05:06, 19 Сентябрь (Аяк оона) 2024 карата2024-09-19T05:06:20Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">05:06, 19 Сентябрь (Аяк оона) 2024 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ГЕРЦИ&#769;Н БҮКТӨЛҮШҮ''' , в а р и с б ү к т ө л ү ш ү – геосинклиналь <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">обл-ндагы </del>тоо тек катмарларынын ''каледон бүктөлүшүнөн'' кийин, палеозой заманынын 2-жарымында (девондун аягы – триастын башталышы) болуп өткөн ургаалдуу ''бүктөлүү.'' <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б-нүн </del>натыйжасында тоо системалары (Герцин Европасы ж. б.) – герциниддер пайда болуп, гранитоид интрузияларынын магматизми күчөгөн. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«Г. б.» </del>деген аталышты Ортонку Европадагы тоо системасы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча фр. </del>геолог М. Бертран берген, «варис бүктөлүшү» деген атты азыркы Саксония, Тюрингия, Бавария <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">обл-нун </del>байыркы аты (Cur Variscorum) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча </del>австралиялык геолог Э. Зюсс киргизген. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б. </del>бир нече фазадан (бретон, cудет, астурий, зааль ж-а пфальц) турат. Бүктөлүүнүн эӊ күчөгөн фазасы таш көмүр мезгилинин оpто ченинен тартып, алгачкы пермь мезгилин кошо камтыган. Жаӊы-Жер <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">a.</del>, Таймыр, Урал, Казак Сары-Аркасынын батыш бүлөгү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түш. </del>ж-а Ортонку Тeӊир-Тоо структуралары <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б-нө </del>кирет. Батыш Европада <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түш. </del>Англия, Британ массиви, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Борб. </del>Француз массиви, Судет тоолору ж. б., Америкада – Аппалачинын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">түн. </del>жарымы ж-а Анд тоолорунун <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">борб. </del>бөлүгүнүн чыгышы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б. </del>зонасына тиешелүү. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б-нүн </del>айрым бөлүктөрү Австралиянын чыгышында, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түн. </del>Африкада ж-а Канада архипелагында да бар.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ГЕРЦИ&#769;Н БҮКТӨЛҮШҮ''' , в а р и с б ү к т ө л ү ш ү – геосинклиналь <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">облусундагы </ins>тоо тек катмарларынын ''каледон бүктөлүшүнөн'' кийин, палеозой заманынын 2-жарымында (девондун аягы – триастын башталышы) болуп өткөн ургаалдуу ''бүктөлүү.'' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшүнүн </ins>натыйжасында тоо системалары (Герцин Европасы ж. б.) – герциниддер пайда болуп, гранитоид интрузияларынын магматизми күчөгөн. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«Герцин бүктөлүшү» </ins>деген аталышты Ортонку Европадагы тоо системасы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча франциялык </ins>геолог М. Бертран берген, «варис бүктөлүшү» деген атты азыркы Саксония, Тюрингия, Бавария <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">облусунун </ins>байыркы аты (Cur Variscorum) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча </ins>австралиялык геолог Э. Зюсс киргизген. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшү </ins>бир нече фазадан (бретон, cудет, астурий, зааль ж-а пфальц) турат. Бүктөлүүнүн эӊ күчөгөн фазасы таш көмүр мезгилинин оpто ченинен тартып, алгачкы пермь мезгилин кошо камтыган. Жаӊы-Жер <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">aрхипелагы</ins>, Таймыр, Урал, Казак Сары-Аркасынын батыш бүлөгү<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, Түштүк </ins>ж-а Ортонку Тeӊир-Тоо структуралары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшүнө </ins>кирет. Батыш Европада <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түштүк </ins>Англия, Британ массиви, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Борбордук </ins>Француз массиви, Судет тоолору ж. б., Америкада – Аппалачинын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">түндүк </ins>жарымы ж-а Анд тоолорунун <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">борбордук </ins>бөлүгүнүн чыгышы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшү </ins>зонасына тиешелүү. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшүнүн </ins>айрым бөлүктөрү Австралиянын чыгышында, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түндүк </ins>Африкада ж-а Канада архипелагында да бар.<br/><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшү </ins>м-н Урал, Алтай, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түндүк </ins>Кавказ ж-а Казакстандын жез, коргошун, цинк, Урал ж. б. жерлердин платина, хромит, титан-магнетит, асбест кендери байланыштуу. Герциндин гранитоид интрузияларынын натыйжасында Европа, Азия ж-а Чыгыш Австралияда коргошун, жез, калай, вольфрам, алтын, күмүш ж-а урандын көптөгөн кендери пайда болгон. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кыргызстандагы </ins>түстүү ж-а сейрек кездешүүчү металлдардын ири кендери <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшүнө </ins>дуушарланган тоо тектерде кезигет. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Герцин бүктөлүшүндө </ins>пайда болгон алдыӊкы ж-а тоо аралык ойдуӊдарда таш көмүр, калий ж-а таш туздардын ири бассейндери топтолгон.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br/><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б. </del>м-н Урал, Алтай, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түн. </del>Кавказ ж-а Казакстандын жез, коргошун, цинк, Урал ж. б. жерлердин платина, хромит, титан-магнетит, асбест кендери байланыштуу. Герциндин гранитоид интрузияларынын натыйжасында Европа, Азия ж-а Чыгыш Австралияда коргошун, жез, калай, вольфрам, алтын, күмүш ж-а урандын көптөгөн кендери пайда болгон. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кырг-ндагы </del>түстүү ж-а сейрек кездешүүчү металлдардын ири кендери <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б-нө </del>дуушарланган тоо тектерде кезигет. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Г. б-ндө </del>пайда болгон алдыӊкы ж-а тоо аралык ойдуӊдарда таш көмүр, калий ж-а таш туздардын ири бассейндери топтолгон.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br/>Ад.: Герцинская складчатость //Большая российская энциклопедия. Т. 7. М., 2008.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br />Ад.: Герцинская складчатость //Большая российская энциклопедия. Т. 7. М., 2008.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Temirkanhttp://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=3661&oldid=prevKadyrm: 1 версия2024-03-24T17:18:38Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:18, 24 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttp://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=2846&oldid=prevKadyrm: 1 версия2024-03-24T16:42:52Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">16:42, 24 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttp://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=3660&oldid=prevvol2_>KadyrM, 10:02, 24 Март (Жалган куран) 2024 карата2024-03-24T10:02:49Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">10:02, 24 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol2_>KadyrMhttp://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%93%D0%95%D0%A0%D0%A6%D0%98%D0%9D_%D0%91%D2%AE%D0%9A%D0%A2%D3%A8%D0%9B%D2%AE%D0%A8%D2%AE&diff=2845&oldid=prevvol2_>KadyrM, 10:02, 24 Март (Жалган куран) 2024 карата2024-03-24T10:02:49Z<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div>'''ГЕРЦИ&#769;Н БҮКТӨЛҮШҮ''' , в а р и с б ү к т ө л ү ш ү – геосинклиналь обл-ндагы тоо тек катмарларынын ''каледон бүктөлүшүнөн'' кийин, палеозой заманынын 2-жарымында (девондун аягы – триастын башталышы) болуп өткөн ургаалдуу ''бүктөлүү.'' Г. б-нүн натыйжасында тоо системалары (Герцин Европасы ж. б.) – герциниддер пайда болуп, гранитоид интрузияларынын магматизми күчөгөн. «Г. б.» деген аталышты Ортонку Европадагы тоо системасы б-ча фр. геолог М. Бертран берген, «варис бүктөлүшү» деген атты азыркы Саксония, Тюрингия, Бавария обл-нун байыркы аты (Cur Variscorum) б-ча австралиялык геолог Э. Зюсс киргизген. Г. б. бир нече фазадан (бретон, cудет, астурий, зааль ж-а пфальц) турат. Бүктөлүүнүн эӊ күчөгөн фазасы таш көмүр мезгилинин оpто ченинен тартып, алгачкы пермь мезгилин кошо камтыган. Жаӊы-Жер a., Таймыр, Урал, Казак Сары-Аркасынын батыш бүлөгү Түш. ж-а Ортонку Тeӊир-Тоо структуралары Г. б-нө кирет. Батыш Европада Түш. Англия, Британ массиви, Борб. Француз массиви, Судет тоолору ж. б., Америкада – Аппалачинын түн. жарымы ж-а Анд тоолорунун борб. бөлүгүнүн чыгышы Г. б. зонасына тиешелүү. Г. б-нүн айрым бөлүктөрү Австралиянын чыгышында, Түн. Африкада ж-а Канада архипелагында да бар.<br />
<br/>Г. б. м-н Урал, Алтай, Түн. Кавказ ж-а Казакстандын жез, коргошун, цинк, Урал ж. б. жерлердин платина, хромит, титан-магнетит, асбест кендери байланыштуу. Герциндин гранитоид интрузияларынын натыйжасында Европа, Азия ж-а Чыгыш Австралияда коргошун, жез, калай, вольфрам, алтын, күмүш ж-а урандын көптөгөн кендери пайда болгон. Кырг-ндагы түстүү ж-а сейрек кездешүүчү металлдардын ири кендери Г. б-нө дуушарланган тоо тектерде кезигет. Г. б-ндө пайда болгон алдыӊкы ж-а тоо аралык ойдуӊдарда таш көмүр, калий ж-а таш туздардын ири бассейндери топтолгон.<br />
<br/>Ад.: Герцинская складчатость //Большая российская энциклопедия. Т. 7. М., 2008.<br />
[[Category: 2-том]]<br />
</div>vol2_>KadyrM