http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%94%D0%95%D0%9C%D0%9E%D0%93%D0%A0%D0%90%D0%A4%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%C2%AB%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%A3%C2%BB 2026-04-23T01:52:04Z Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.40.0 http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%95%D0%9C%D0%9E%D0%93%D0%A0%D0%90%D0%A4%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%C2%AB%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%A3%C2%BB&diff=36232&oldid=prev 2025-11-13T03:57:42Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:57, 13 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;ДЕМОГРАФИЯЛЫК «ЖАРЫЛУУ»&#039;&#039;&#039; – калктын</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;ДЕМОГРАФИЯЛЫК «ЖАРЫЛУУ»&#039;&#039;&#039; – калктын</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>санынын мезгил-мезгили <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>кескин көбөйүүсү. Ал социалдык-экономикалык абалдын жакшыруусуна <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б. </del>себептерге байланыштуу. Дүйнөнүн калкынын саны 19-кылымдын башталышында бир нече жүз <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млнду </del>гана түзгөн. 1830-жылы 1 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрдга </del>жеткен. 18–19-кылымдарда абал кескин өзгөрүп, калктын саны ылдам өсө баштаган. 1930-жылы 2 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрддан </del>ашып, 1987-жылы 5 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрдды </del>түзгөн. 1960-жылы өсүү темпи&amp;shy;нин төмөндөгөнүнө (2ден 1,65%ке чейин) кара&amp;shy;бай, бүгүнкү күндө дүйнө калкы жылына 80 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млнго </del>өсүүдө, 21-кылымдын аягында өсүш 90 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млнго </del>жетиши күтүлүүдө. 20-кылымдын 50–60-жылдарын&amp;shy;да Азиянын, Африканын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Латын Америка&amp;shy;сынын өнүгүп жаткан өлкөлөрүндө төрөлүүнүн жогорку темпи (калктын жылдык орточо өсүү тем&amp;shy;пи 2,2–2,8%) сакталып, өлүм-житимдин (ай&amp;shy;рыкча балдардын өлүм-житиминин) төмөндө&amp;shy;шүнө байланыштуу калктын саны кескин кө&amp;shy;бөйгөн. Ал өлкөлөрдө дүйнөнүн калкынын 50%тен ашыгы жашагандыктан, алардын кал&amp;shy;кынын өсүү темпи жер шарындагы калктын санынын өсүүсүнө зор таасирин тийгизип, дүй&amp;shy;нөлүк <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Дүйнөлүк </del>"жарылууга" алып келген; ал эми ал өлкөлөрдүн өнүгүүсүндөгү социалдык-экономикалык көйгөйлөр глобал&amp;shy;дык мүнөзгө өткөн. Ал эми Батыш Европа, Түндүк Америка, ошондой эле мурдагы СССР аймагында калк&amp;shy;тын санынын өсүүсү салыштырмалуу төмөн (орто эсеп <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>0,2–0,8%) болгон. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">БУУнун </del>маалыматы боюнча калктын саны 20-кылымдын аягында 6 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрддан </del>ашып, 2090-жылы (2095-жылы) 10,2 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрдга </del>(12 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млрд</del>) жетип, туруктуу өсүү темпине ээ бо&amp;shy;лушу мүмкүн. Мындай темптеги көбөйүү жер шарынын айрым аймактарында табигый эко&amp;shy;системаларга чоӊ басым келтирип, жашоону камсыз кылуучу жаратылыш системаларын бу&amp;shy;зууга алып келиши ыктымал; тамак-аш каат&amp;shy;чылыгы пайда болот. Азыркы учурда БУУнун маалыматы боюнча өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө 515 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">млн </del>адам дайыма ачкачылыкта жашоодо. Ошондуктан азык-түлүк каатчылыгын глобал&amp;shy;дык деӊгээлде чечүү үчүн демографиялык, экологиялык, энерге&amp;shy;тикалык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б. </del>факторлорго байланыштуу изил&amp;shy;дөөлөр жүргүзүлүүдө. Өнүккөн өлкөлөрдөгү акыр&amp;shy;кы 200 жыл ичиндеги төрөлүүнү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>өлүм-жи&amp;shy;тимди талдоонун негизинде «жөнөкөй» турук&amp;shy;туулуктун (төрөлүүнүн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>өлүм-житимдин жо&amp;shy;гору болушу) «азыркы» туруктуулукка (төрөлүү&amp;shy;нүн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>өлүм-житимдин төмөн болушу) өтүүсүн даана байкоого болот. Бул демографиялык өткөөл 4 фа&amp;shy;заны камтыйт: 1. Медицина начар өнүккөн абалда: төрөлүү деӊгээли жогору, балдардын өлүмү да жогору; мында калктын саны жай өсөт. 2. Коомчулук оору-сыркоону жөнгө салууну үй&amp;shy;рөнөт. Төрөлүү мурдагы калыбында калып, өлүм-житимдин (айрыкча балдардын өлүмүнүн) кыскарышы калктын тез өсүп кетүүсүнө шарт түзгөн. 3. Социалдык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>экономикалык өзгөрүүлөр (ма&amp;shy;териалдык өндүрүштүн өнүгүүсү, калктын тур&amp;shy;муш-тиричилигинин жакшырышы, саламат&amp;shy;тыкты сактоо деӊгээлинин өнүгүүсү) төрөлүүнүн төмөндөшүнө алып келет. Бул фазанын аягын&amp;shy;да калктын саны кайра турукташат, анткени балдардын өлүм-житиминин азайышы төмөнкү төрөлүүнү толуктап турат. 4. Калктын санынын жаӊы туруктуулугу төрөлүүнүн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>өлүм-жи&amp;shy;тимдин азайышынан түзүлөт.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>санынын мезгил-мезгили <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>кескин көбөйүүсү. Ал социалдык-экономикалык абалдын жакшыруусуна <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>себептерге байланыштуу. Дүйнөнүн калкынын саны 19-кылымдын башталышында бир нече жүз <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллионду </ins>гана түзгөн. 1830-жылы 1 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиардга </ins>жеткен. 18–19-кылымдарда абал кескин өзгөрүп, калктын саны ылдам өсө баштаган. 1930-жылы 2 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиарддан </ins>ашып, 1987-жылы 5 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиардды </ins>түзгөн. 1960-жылы өсүү темпи&amp;shy;нин төмөндөгөнүнө (2ден 1,65%ке чейин) кара&amp;shy;бай, бүгүнкү күндө дүйнө калкы жылына 80 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллионго </ins>өсүүдө, 21-кылымдын аягында өсүш 90 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллионго </ins>жетиши күтүлүүдө. 20-кылымдын 50–60-жылдарын&amp;shy;да Азиянын, Африканын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Латын Америка&amp;shy;сынын өнүгүп жаткан өлкөлөрүндө төрөлүүнүн жогорку темпи (калктын жылдык орточо өсүү тем&amp;shy;пи 2,2–2,8%) сакталып, өлүм-житимдин (ай&amp;shy;рыкча балдардын өлүм-житиминин) төмөндө&amp;shy;шүнө байланыштуу калктын саны кескин кө&amp;shy;бөйгөн. Ал өлкөлөрдө дүйнөнүн калкынын 50%тен ашыгы жашагандыктан, алардын кал&amp;shy;кынын өсүү темпи жер шарындагы калктын санынын өсүүсүнө зор таасирин тийгизип, дүй&amp;shy;нөлүк <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демографиялык </ins>"жарылууга" алып келген; ал эми ал өлкөлөрдүн өнүгүүсүндөгү социалдык-экономикалык көйгөйлөр глобал&amp;shy;дык мүнөзгө өткөн. Ал эми Батыш Европа, Түндүк Америка, ошондой эле мурдагы СССР аймагында калк&amp;shy;тын санынын өсүүсү салыштырмалуу төмөн (орто эсеп <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>0,2–0,8%) болгон. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Бириккен улуттар уюмунун </ins>маалыматы боюнча калктын саны 20-кылымдын аягында 6 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиарддан </ins>ашып, 2090-жылы (2095-жылы) 10,2 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиардга </ins>(12 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллиард</ins>) жетип, туруктуу өсүү темпине ээ бо&amp;shy;лушу мүмкүн. Мындай темптеги көбөйүү жер шарынын айрым аймактарында табигый эко&amp;shy;системаларга чоӊ басым келтирип, жашоону камсыз кылуучу жаратылыш системаларын бу&amp;shy;зууга алып келиши ыктымал; тамак-аш каат&amp;shy;чылыгы пайда болот. Азыркы учурда БУУнун маалыматы боюнча өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө 515 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">миллион </ins>адам дайыма ачкачылыкта жашоодо. Ошондуктан азык-түлүк каатчылыгын глобал&amp;shy;дык деӊгээлде чечүү үчүн демографиялык, экологиялык, энерге&amp;shy;тикалык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>факторлорго байланыштуу изил&amp;shy;дөөлөр жүргүзүлүүдө. Өнүккөн өлкөлөрдөгү акыр&amp;shy;кы 200 жыл ичиндеги төрөлүүнү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>өлүм-жи&amp;shy;тимди талдоонун негизинде «жөнөкөй» турук&amp;shy;туулуктун (төрөлүүнүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>өлүм-житимдин жо&amp;shy;гору болушу) «азыркы» туруктуулукка (төрөлүү&amp;shy;нүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>өлүм-житимдин төмөн болушу) өтүүсүн даана байкоого болот. Бул демографиялык өткөөл 4 фа&amp;shy;заны камтыйт: 1. Медицина начар өнүккөн абалда: төрөлүү деӊгээли жогору, балдардын өлүмү да жогору; мында калктын саны жай өсөт. 2. Коомчулук оору-сыркоону жөнгө салууну үй&amp;shy;рөнөт. Төрөлүү мурдагы калыбында калып, өлүм-житимдин (айрыкча балдардын өлүмүнүн) кыскарышы калктын тез өсүп кетүүсүнө шарт түзгөн. 3. Социалдык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>экономикалык өзгөрүүлөр (ма&amp;shy;териалдык өндүрүштүн өнүгүүсү, калктын тур&amp;shy;муш-тиричилигинин жакшырышы, саламат&amp;shy;тыкты сактоо деӊгээлинин өнүгүүсү) төрөлүүнүн төмөндөшүнө алып келет. Бул фазанын аягын&amp;shy;да калктын саны кайра турукташат, анткени балдардын өлүм-житиминин азайышы төмөнкү төрөлүүнү толуктап турат. 4. Калктын санынын жаӊы туруктуулугу төрөлүүнүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>өлүм-жи&amp;shy;тимдин азайышынан түзүлөт.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 3-том, 5-85 бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 3-том, 5-85 бб]]</div></td></tr> </table>

Begay http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%95%D0%9C%D0%9E%D0%93%D0%A0%D0%90%D0%A4%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%C2%AB%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%A3%C2%BB&diff=19118&oldid=prev 2025-03-28T08:20:12Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:20, 28 Март (Жалган куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;ДЕМОГРАФИЯЛЫК «ЖАРЫЛУУ»&#039;&#039;&#039; – калктын</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;ДЕМОГРАФИЯЛЫК «ЖАРЫЛУУ»&#039;&#039;&#039; – калктын</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>санынын мезгил-мезгили м-н кескин көбөйүүсү. Ал <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">социал.</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экон. </del>абалдын жакшыруусуна ж. б. себептерге байланыштуу. Дүйнөнүн калкынын саны 19-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>башталышында бир нече жүз млнду гана түзгөн. 1830-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>1 млрдга жеткен. 18–19-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да </del>абал кескин өзгөрүп, калктын саны ылдам өсө баштаган. 1930-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>2 млрддан ашып, 1987-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>5 млрдды түзгөн. 1960-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>өсүү темпи&amp;shy;нин төмөндөгөнүнө (2ден 1,65%ке чейин) кара&amp;shy;бай, бүгүнкү күндө дүйнө калкы жылына 80 млнго өсүүдө, 21-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>аягында өсүш 90 млнго жетиши күтүлүүдө. 20-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>50–60-жылдарын&amp;shy;да Азиянын, Африканын ж-а Латын Америка&amp;shy;сынын өнүгүп жаткан өлкөлөрүндө төрөлүүнүн жогорку темпи (калктын жылдык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">орт. </del>өсүү тем&amp;shy;пи 2,2–2,8%) сакталып, өлүм-житимдин (ай&amp;shy;рыкча балдардын өлүм-житиминин) төмөндө&amp;shy;шүнө байланыштуу калктын саны кескин кө&amp;shy;бөйгөн. Ал өлкөлөрдө дүйнөнүн калкынын 50%тен ашыгы жашагандыктан, алардын кал&amp;shy;кынын өсүү темпи жер шарындагы калктын санынын өсүүсүнө зор таасирин тийгизип, дүй&amp;shy;нөлүк <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Д. ж-га </del>алып келген; ал эми ал өлкөлөрдүн</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>санынын мезгил-мезгили м-н кескин көбөйүүсү. Ал <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">социалдык</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экономикалык </ins>абалдын жакшыруусуна ж. б. себептерге байланыштуу. Дүйнөнүн калкынын саны 19-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>башталышында бир нече жүз млнду гана түзгөн. 1830-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>1 млрдга жеткен. 18–19-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдарда </ins>абал кескин өзгөрүп, калктын саны ылдам өсө баштаган. 1930-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>2 млрддан ашып, 1987-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>5 млрдды түзгөн. 1960-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>өсүү темпи&amp;shy;нин төмөндөгөнүнө (2ден 1,65%ке чейин) кара&amp;shy;бай, бүгүнкү күндө дүйнө калкы жылына 80 млнго өсүүдө, 21-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>аягында өсүш 90 млнго жетиши күтүлүүдө. 20-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>50–60-жылдарын&amp;shy;да Азиянын, Африканын ж-а Латын Америка&amp;shy;сынын өнүгүп жаткан өлкөлөрүндө төрөлүүнүн жогорку темпи (калктын жылдык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">орточо </ins>өсүү тем&amp;shy;пи 2,2–2,8%) сакталып, өлүм-житимдин (ай&amp;shy;рыкча балдардын өлүм-житиминин) төмөндө&amp;shy;шүнө байланыштуу калктын саны кескин кө&amp;shy;бөйгөн. Ал өлкөлөрдө дүйнөнүн калкынын 50%тен ашыгы жашагандыктан, алардын кал&amp;shy;кынын өсүү темпи жер шарындагы калктын санынын өсүүсүнө зор таасирин тийгизип, дүй&amp;shy;нөлүк <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Дүйнөлүк "жарылууга" </ins>алып келген; ал эми ал өлкөлөрдүн өнүгүүсүндөгү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">социалдык</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экономикалык </ins>көйгөйлөр глобал&amp;shy;дык мүнөзгө өткөн. Ал эми Батыш Европа, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түндүк </ins>Америка, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ошондой </ins>эле мурдагы СССР аймагында калк&amp;shy;тын санынын өсүүсү салыштырмалуу төмөн (орто эсеп м-н 0,2–0,8%) болгон. БУУнун <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">маалыматы боюнча </ins>калктын саны 20-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>аягында 6 млрддан ашып, 2090-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>(2095-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы</ins>) 10,2 млрдга (12 млрд) жетип, туруктуу өсүү темпине ээ бо&amp;shy;лушу мүмкүн. Мындай темптеги көбөйүү жер шарынын айрым аймактарында табигый эко&amp;shy;системаларга чоӊ басым келтирип, жашоону камсыз кылуучу жаратылыш системаларын бу&amp;shy;зууга алып келиши ыктымал; тамак-аш каат&amp;shy;чылыгы пайда болот. Азыркы учурда БУУнун маалыматы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча </ins>өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө 515 млн адам дайыма ачкачылыкта жашоодо. Ошондуктан азык-түлүк каатчылыгын глобал&amp;shy;дык деӊгээлде чечүү үчүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демографиялык</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экологиялык</ins>, энерге&amp;shy;тикалык ж. б. факторлорго байланыштуу изил&amp;shy;дөөлөр жүргүзүлүүдө. Өнүккөн өлкөлөрдөгү акыр&amp;shy;кы 200 жыл ичиндеги төрөлүүнү ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимди талдоонун негизинде «жөнөкөй» турук&amp;shy;туулуктун (төрөлүүнүн ж-а өлүм-житимдин жо&amp;shy;гору болушу) «азыркы» туруктуулукка (төрөлүү&amp;shy;нүн ж-а өлүм-житимдин төмөн болушу) өтүүсүн даана байкоого болот. Бул <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демографиялык </ins>өткөөл 4 фа&amp;shy;заны камтыйт: 1. Медицина начар өнүккөн абалда: төрөлүү деӊгээли жогору, балдардын өлүмү да жогору; мында калктын саны жай өсөт. 2. Коомчулук оору-сыркоону жөнгө салууну үй&amp;shy;рөнөт. Төрөлүү мурдагы калыбында калып, өлүм-житимдин (айрыкча балдардын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өлүмүнүн</ins>) кыскарышы калктын тез өсүп кетүүсүнө шарт түзгөн. 3. Социалдык ж-а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экономикалык </ins>өзгөрүүлөр (ма&amp;shy;териалдык өндүрүштүн өнүгүүсү, калктын тур&amp;shy;муш-тиричилигинин жакшырышы, саламат&amp;shy;тыкты сактоо деӊгээлинин өнүгүүсү) төрөлүүнүн төмөндөшүнө алып келет. Бул фазанын аягын&amp;shy;да калктын саны кайра турукташат, анткени балдардын өлүм-житиминин азайышы төмөнкү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">төрөлүүнү </ins>толуктап турат. 4. Калктын санынын жаӊы туруктуулугу төрөлүүнүн ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимдин азайышынан түзүлөт.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>өнүгүүсүндөгү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">социал.</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экон. </del>көйгөйлөр глобал&amp;shy;дык мүнөзгө өткөн. Ал эми Батыш Европа, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Түн. </del>Америка, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">о. </del>эле мурдагы СССР аймагында калк&amp;shy;тын санынын өсүүсү салыштырмалуу төмөн (орто эсеп м-н 0,2–0,8%) болгон. БУУнун <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">маалыма-</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 3-том, 5-85 бб]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ты б-ча </del>калктын саны 20-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>аягында 6 млрддан ашып, 2090-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>(2095-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж.</del>) 10,2 млрдга (12 млрд) жетип, туруктуу өсүү темпине ээ бо&amp;shy;лушу мүмкүн. Мындай темптеги көбөйүү жер шарынын айрым аймактарында табигый эко&amp;shy;системаларга чоӊ басым келтирип, жашоону камсыз кылуучу жаратылыш системаларын бу&amp;shy;зууга алып келиши ыктымал; тамак-аш каат&amp;shy;чылыгы пайда болот. Азыркы учурда БУУнун маалыматы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча </del>өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө 515 млн адам дайыма ачкачылыкта жашоодо. Ошондуктан азык-түлүк каатчылыгын глобал&amp;shy;дык деӊгээлде чечүү үчүн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демогр.</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экол.</del>, энерге&amp;shy;тикалык ж. б. факторлорго байланыштуу изил&amp;shy;дөөлөр жүргүзүлүүдө. Өнүккөн өлкөлөрдөгү акыр&amp;shy;кы 200 жыл ичиндеги төрөлүүнү ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимди талдоонун негизинде «жөнөкөй» турук&amp;shy;туулуктун (төрөлүүнүн ж-а өлүм-житимдин жо&amp;shy;гору болушу) «азыркы» туруктуулукка (төрөлүү&amp;shy;нүн ж-а өлүм-житимдин төмөн болушу) өтүүсүн даана байкоого болот. Бул <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демогр. </del>өткөөл 4 фа&amp;shy;заны камтыйт: 1. Медицина начар өнүккөн абалда: төрөлүү деӊгээли жогору, балдардын</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>өлүмү да жогору; мында калктын саны жай өсөт.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2. Коомчулук оору-сыркоону жөнгө салууну үй&amp;shy;рөнөт. Төрөлүү мурдагы калыбында калып,</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>өлүм-житимдин (айрыкча балдардын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өлүмүнөн</del>) кыскарышы калктын тез өсүп кетүүсүнө шарт түзгөн. 3. Социалдык ж-а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">экон. </del>өзгөрүүлөр (ма&amp;shy;териалдык өндүрүштүн өнүгүүсү, калктын тур&amp;shy;муш-тиричилигинин жакшырышы, саламат&amp;shy;тыкты сактоо деӊгээлинин өнүгүүсү) төрөлүүнүн төмөндөшүнө алып келет. Бул фазанын аягын&amp;shy;да калктын саны кайра турукташат, анткени балдардын өлүм-житиминин азайышы төмөнкү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">төрлүүнү </del>толуктап турат. 4. Калктын санынын жаӊы туруктуулугу төрөлүүнүн ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимдин азайышынан түзүлөт. [[Category: 3-том, 5-85 бб]]</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Temirkan http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%95%D0%9C%D0%9E%D0%93%D0%A0%D0%90%D0%A4%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%C2%AB%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%A3%C2%BB&diff=18192&oldid=prev 2025-03-18T17:37:19Z

<p>1 версия</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:37, 18 Март (Жалган куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

Kadyrm http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%95%D0%9C%D0%9E%D0%93%D0%A0%D0%90%D0%A4%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%C2%AB%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%A3%C2%BB&diff=18191&oldid=prev 2025-03-18T11:19:56Z

<p></p> <p><b>Жаңы барак</b></p><div>&#039;&#039;&#039;ДЕМОГРАФИЯЛЫК «ЖАРЫЛУУ»&#039;&#039;&#039; – калктын<br /> санынын мезгил-мезгили м-н кескин көбөйүүсү. Ал социал.-экон. абалдын жакшыруусуна ж. б. себептерге байланыштуу. Дүйнөнүн калкынын саны 19-к-дын башталышында бир нече жүз млнду гана түзгөн. 1830-ж. 1 млрдга жеткен. 18–19-к-да абал кескин өзгөрүп, калктын саны ылдам өсө баштаган. 1930-ж. 2 млрддан ашып, 1987-ж. 5 млрдды түзгөн. 1960-ж. өсүү темпи&amp;shy;нин төмөндөгөнүнө (2ден 1,65%ке чейин) кара&amp;shy;бай, бүгүнкү күндө дүйнө калкы жылына 80 млнго өсүүдө, 21-к-дын аягында өсүш 90 млнго жетиши күтүлүүдө. 20-к-дын 50–60-жылдарын&amp;shy;да Азиянын, Африканын ж-а Латын Америка&amp;shy;сынын өнүгүп жаткан өлкөлөрүндө төрөлүүнүн жогорку темпи (калктын жылдык орт. өсүү тем&amp;shy;пи 2,2–2,8%) сакталып, өлүм-житимдин (ай&amp;shy;рыкча балдардын өлүм-житиминин) төмөндө&amp;shy;шүнө байланыштуу калктын саны кескин кө&amp;shy;бөйгөн. Ал өлкөлөрдө дүйнөнүн калкынын 50%тен ашыгы жашагандыктан, алардын кал&amp;shy;кынын өсүү темпи жер шарындагы калктын санынын өсүүсүнө зор таасирин тийгизип, дүй&amp;shy;нөлүк Д. ж-га алып келген; ал эми ал өлкөлөрдүн<br /> өнүгүүсүндөгү социал.-экон. көйгөйлөр глобал&amp;shy;дык мүнөзгө өткөн. Ал эми Батыш Европа, Түн. Америка, о. эле мурдагы СССР аймагында калк&amp;shy;тын санынын өсүүсү салыштырмалуу төмөн (орто эсеп м-н 0,2–0,8%) болгон. БУУнун маалыма-<br /> <br /> ты б-ча калктын саны 20-к-дын аягында 6 млрддан ашып, 2090-ж. (2095-ж.) 10,2 млрдга (12 млрд) жетип, туруктуу өсүү темпине ээ бо&amp;shy;лушу мүмкүн. Мындай темптеги көбөйүү жер шарынын айрым аймактарында табигый эко&amp;shy;системаларга чоӊ басым келтирип, жашоону камсыз кылуучу жаратылыш системаларын бу&amp;shy;зууга алып келиши ыктымал; тамак-аш каат&amp;shy;чылыгы пайда болот. Азыркы учурда БУУнун маалыматы б-ча өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө 515 млн адам дайыма ачкачылыкта жашоодо. Ошондуктан азык-түлүк каатчылыгын глобал&amp;shy;дык деӊгээлде чечүү үчүн демогр., экол., энерге&amp;shy;тикалык ж. б. факторлорго байланыштуу изил&amp;shy;дөөлөр жүргүзүлүүдө. Өнүккөн өлкөлөрдөгү акыр&amp;shy;кы 200 жыл ичиндеги төрөлүүнү ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимди талдоонун негизинде «жөнөкөй» турук&amp;shy;туулуктун (төрөлүүнүн ж-а өлүм-житимдин жо&amp;shy;гору болушу) «азыркы» туруктуулукка (төрөлүү&amp;shy;нүн ж-а өлүм-житимдин төмөн болушу) өтүүсүн даана байкоого болот. Бул демогр. өткөөл 4 фа&amp;shy;заны камтыйт: 1. Медицина начар өнүккөн абалда: төрөлүү деӊгээли жогору, балдардын<br /> өлүмү да жогору; мында калктын саны жай өсөт.<br /> 2. Коомчулук оору-сыркоону жөнгө салууну үй&amp;shy;рөнөт. Төрөлүү мурдагы калыбында калып,<br /> өлүм-житимдин (айрыкча балдардын өлүмүнөн) кыскарышы калктын тез өсүп кетүүсүнө шарт түзгөн. 3. Социалдык ж-а экон. өзгөрүүлөр (ма&amp;shy;териалдык өндүрүштүн өнүгүүсү, калктын тур&amp;shy;муш-тиричилигинин жакшырышы, саламат&amp;shy;тыкты сактоо деӊгээлинин өнүгүүсү) төрөлүүнүн төмөндөшүнө алып келет. Бул фазанын аягын&amp;shy;да калктын саны кайра турукташат, анткени балдардын өлүм-житиминин азайышы төмөнкү төрлүүнү толуктап турат. 4. Калктын санынын жаӊы туруктуулугу төрөлүүнүн ж-а өлүм-жи&amp;shy;тимдин азайышынан түзүлөт. [[Category: 3-том, 5-85 бб]]<br /> </div>

vol_3>KadyrM