http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB 2026-04-20T18:16:38Z Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.40.0 http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=36477&oldid=prev 2025-11-20T08:43:25Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:43, 20 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">2 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ36.png | thumb | none]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ36.png | thumb | none]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Рикодон Мона кысыгы бөлүп, батышынан Гаи&amp;shy;ти Республикасы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>чектешет. Аянты 48,4 миң ''км''&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6 </del>млн (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2005</del>). Борбору – Санто- Доминго шаары (калкы 2,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6 </del>млн. Доминика Республикасы 26 провинци&amp;shy;яга <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>улут округуна бөлүнөт.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Рикодон Мона кысыгы бөлүп, батышынан Гаи&amp;shy;ти Республикасы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>чектешет. Аянты 48,4 миң ''км''&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4 </ins>млн (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2024</ins>). Борбору – Санто- Доминго шаары (калкы 2,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2 </ins>млн<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.)</ins>. Доминика Республикасы 26 провинци&amp;shy;яга <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>улут округуна бөлүнөт.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Мамлекеттик түзүлүшү.''' Доминика Республикасы – унитардык мам&amp;shy;лекет. Башкаруу формасы – президенттик рес&amp;shy;публика. Мамлекет <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>өкмөт башчысы – пре&amp;shy;зидент<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2004</del>-жылдан Л. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Фернандес</del>). Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы – эки па&amp;shy;латалуу Улуттук конгресс (Депутаттар пала&amp;shy;тасы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>Сенат). Саясий партиялары: Реформисттик социал-христиан партиясы, Домини&amp;shy;ка революциялык партиясы, Доминика боштондук партиясы, Көз каранды эмес революциялык партия.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Мамлекеттик түзүлүшү.''' Доминика Республикасы – унитардык мам&amp;shy;лекет. Башкаруу формасы – президенттик рес&amp;shy;публика. Мамлекет <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>өкмөт башчысы – пре&amp;shy;зидент (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2020</ins>-жылдан Л. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Абинадер</ins>). Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы – эки па&amp;shy;латалуу Улуттук конгресс (Депутаттар пала&amp;shy;тасы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>Сенат). Саясий партиялары: Реформисттик социал-христиан партиясы, Домини&amp;shy;ка революциялык партиясы, Доминика боштондук партиясы, Көз каранды эмес революциялык партия.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Табияты.''' Гаити аралы тоолуу; тоолору терең өрөөн&amp;shy;дөр <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>туюк ойдуңдар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>бөлүнгөн. Эң бийик Кордильера-Сентраль (Сибао) тоолорунун орточо бийиктиги 2400–2750 ''м''; анын борбордук бөлүгүндө өлкөнүн эң бийик жери – Дуарте тоосу жай&amp;shy;гашкан, бийиктиги 3175 ''м''. Бул тоолордун түндүк  тарабында калк жыш отурукташкан, жери күр&amp;shy;дүү, Сибао өрөөнү 240 ''км''ге созулуп жатат. Жээк бөлүктөрүн да кууш түздүктөр ээлейт. Гаити аралынын чыгыш бөлүгүндө акиташ тегинен түзүл&amp;shy;гөн зор плато жайгашкан, ал Кариб деңизин карай жантайыңкы. Мында өлкөнүн эң зор түздүгү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>борбор шаары – Санто-Доминго жай&amp;shy;гашкан. Түштүгүндөгү Кюльде-Сак ойдуңу жа&amp;shy;кынкы эле геологиялык мезгилде деңиз булуңу болгон; анын бир бөлүгү деңиз деңгээлинен төмөн жайгашкан, андагы туздуу Энрикильо көлүнүн бети деңиз деңгээлинен 44 ''м'' төмөн жатат. Климаты тропиктик, пассаттык, кышы кургакчыл, жайы нымдуу. Айлык орточо температурасы (1000 ''м'' бийиктикте) 24– 29°С. Жаан-чачыны көбүнчө жайдын аягында, ураган маалына дал келет; жылдык орточо өлчөмү 1000–1500 ''мм'', тоолордун айдарым түштүк-батыш капталдарында 2000 ''мм''ден ашык. Мындагы нымдуу тропик токою (кызыл <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>кампеш тип&amp;shy;теги дарактар) өйдөлөгөн сайын ийне жалбы&amp;shy;рактуу токойго өтөт. Кургакчылыраак түштүк кап&amp;shy;талдарында аралаш токой өсүмдүктөрү кезде&amp;shy;шет. Табигый өсүмдүктөр өлкөнүн кыйла бөлү&amp;shy;гүндө жок болуп кеткен; мурдагы жергиликтүү өсүм&amp;shy;дүктөрдүн калдыгы дарыя жээктериндеги саван&amp;shy;на <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>жыш токой түрүндө сакталган. Түштү&amp;shy;гүндө тикендүү бадалдар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>зор кактустар өсөт.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Табияты.''' Гаити аралы тоолуу; тоолору терең өрөөн&amp;shy;дөр <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>туюк ойдуңдар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>бөлүнгөн. Эң бийик Кордильера-Сентраль (Сибао) тоолорунун орточо бийиктиги 2400–2750 ''м''; анын борбордук бөлүгүндө өлкөнүн эң бийик жери – Дуарте тоосу жай&amp;shy;гашкан, бийиктиги 3175 ''м''. Бул тоолордун түндүк  тарабында калк жыш отурукташкан, жери күр&amp;shy;дүү, Сибао өрөөнү 240 ''км''ге созулуп жатат. Жээк бөлүктөрүн да кууш түздүктөр ээлейт. Гаити аралынын чыгыш бөлүгүндө акиташ тегинен түзүл&amp;shy;гөн зор плато жайгашкан, ал Кариб деңизин карай жантайыңкы. Мында өлкөнүн эң зор түздүгү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>борбор шаары – Санто-Доминго жай&amp;shy;гашкан. Түштүгүндөгү Кюльде-Сак ойдуңу жа&amp;shy;кынкы эле геологиялык мезгилде деңиз булуңу болгон; анын бир бөлүгү деңиз деңгээлинен төмөн жайгашкан, андагы туздуу Энрикильо көлүнүн бети деңиз деңгээлинен 44 ''м'' төмөн жатат. Климаты тропиктик, пассаттык, кышы кургакчыл, жайы нымдуу. Айлык орточо температурасы (1000 ''м'' бийиктикте) 24– 29°С. Жаан-чачыны көбүнчө жайдын аягында, ураган маалына дал келет; жылдык орточо өлчөмү 1000–1500 ''мм'', тоолордун айдарым түштүк-батыш капталдарында 2000 ''мм''ден ашык. Мындагы нымдуу тропик токою (кызыл <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>кампеш тип&amp;shy;теги дарактар) өйдөлөгөн сайын ийне жалбы&amp;shy;рактуу токойго өтөт. Кургакчылыраак түштүк кап&amp;shy;талдарында аралаш токой өсүмдүктөрү кезде&amp;shy;шет. Табигый өсүмдүктөр өлкөнүн кыйла бөлү&amp;shy;гүндө жок болуп кеткен; мурдагы жергиликтүү өсүм&amp;shy;дүктөрдүн калдыгы дарыя жээктериндеги саван&amp;shy;на <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>жыш токой түрүндө сакталган. Түштү&amp;shy;гүндө тикендүү бадалдар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>зор кактустар өсөт.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Калкынын''' <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">75</del>%ке жакыны мулаттар, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10</del>% негрлер, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">15</del>% европалыктар. Акча бирдиги – пе&amp;shy;со. Мамлекеттик тили – испан тили. Дини – като&amp;shy;лицизм. Шаар калкы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">40</del>% (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1970</del>). Ири шаар&amp;shy;лары: Санто-Доминго (калкы 2,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6 </del>млн), Сан&amp;shy;тьяго (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5 миңдей</del>), Сан-Франсиско-де-Макорис</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Калкынын''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">73</ins>%ке жакыны мулаттар, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">11</ins>% негрлер, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">16</ins>% европалыктар. Акча бирдиги – пе&amp;shy;со. Мамлекеттик тили – испан тили. Дини – като&amp;shy;лицизм. Шаар калкы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">82,5</ins>% (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2024</ins>). Ири шаар&amp;shy;лары: Санто-Доминго (калкы 2,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2 </ins>млн), Сан&amp;shy;тьяго (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6,2 млн</ins>), Сан-Франсиско-де-Макорис</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ37.png | thumb | Айыл чарбалуу пейзаж.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ37.png | thumb | Айыл чарбалуу пейзаж.]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">15 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">15 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ39.png | thumb | Сантьяго-Де-Лос-Кабальеро шаары.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ39.png | thumb | Сантьяго-Де-Лос-Кабальеро шаары.]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>,8 миң), Сан-Педро-де-Макорис (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2 </del>миң), Ба&amp;shy;раона, Ла-Романа (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1,7 </del>миң) ж. б. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>ББУ, ЭВФ, Америка өлкөлөрү уюму, Бүткүл дүйнөлүк банк ж. б. уюмдардын мүчөсү.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">174</ins>,8 миң), Сан-Педро-де-Макорис (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">9 </ins>миң), Ба&amp;shy;раона <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(74,9 миң)</ins>, Ла-Романа (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">250 </ins>миң) ж. б. ББУ, ЭВФ, Америка өлкөлөрү уюму, Бүткүл дүйнөлүк банк ж. б. уюмдардын мүчөсү.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Тарыхы.''' Гаити аралын байыркы мезгилдерден ин&amp;shy;дей уруулары жердеп, алар аралды Гаити деп аташкан. Гаити аралы Х. Колумб тарабынан 1492-жылы ачылып, Эспаньола («Кичи Испания») деп ата&amp;shy;ган. 15-кылымдын аягында аралдын чыгыш бөлүгү (азыркы Доминика Республикасынын аймагы)  Испаниянын коло&amp;shy;ниясына айландырылган. Испан колониячыла&amp;shy;ры жергиликтүү уруулардын көпчүлүгүн кырып жок кылган. 1496-жылы испандыктар аралда Санто-До&amp;shy;минго-де-Гусман шаарын курушкан. 1697-жылы арал&amp;shy;дын батыш бөлүгү Францияга берилген, ал эми чыгыш бөлүгү Испаниянын бийлиги астында калган. 1795-жылы арал толугу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>Франциянын көзөмөлүнө өтүп, 1808-жылы кайрадан испандык&amp;shy;тарга кайтарылган. 1810–26-жылдарда Америкадагы ис&amp;shy;пан колонияларынын көз каранды эместиги үчүн согуштун натыйжасында, 1821-жылы Санто-Домин&amp;shy;го көз каранды эместигин жарыялайт, бирок 1822-жылы ал Гаити республикасынын курамына киргизи&amp;shy;лет. Боштондук үчүн күрөштүн натыйжасында, 1844-жылы Доминика Республикасынын көз каранды эместиги жарыя&amp;shy;ланып, конституция кабыл алынган. Генерал</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Тарыхы.''' Гаити аралын байыркы мезгилдерден ин&amp;shy;дей уруулары жердеп, алар аралды Гаити деп аташкан. Гаити аралы Х. Колумб тарабынан 1492-жылы ачылып, Эспаньола («Кичи Испания») деп ата&amp;shy;ган. 15-кылымдын аягында аралдын чыгыш бөлүгү (азыркы Доминика Республикасынын аймагы)  Испаниянын коло&amp;shy;ниясына айландырылган. Испан колониячыла&amp;shy;ры жергиликтүү уруулардын көпчүлүгүн кырып жок кылган. 1496-жылы испандыктар аралда Санто-До&amp;shy;минго-де-Гусман шаарын курушкан. 1697-жылы арал&amp;shy;дын батыш бөлүгү Францияга берилген, ал эми чыгыш бөлүгү Испаниянын бийлиги астында калган. 1795-жылы арал толугу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>Франциянын көзөмөлүнө өтүп, 1808-жылы кайрадан испандык&amp;shy;тарга кайтарылган. 1810–26-жылдарда Америкадагы ис&amp;shy;пан колонияларынын көз каранды эместиги үчүн согуштун натыйжасында, 1821-жылы Санто-Домин&amp;shy;го көз каранды эместигин жарыялайт, бирок 1822-жылы ал Гаити республикасынын курамына киргизи&amp;shy;лет. Боштондук үчүн күрөштүн натыйжасында, 1844-жылы Доминика Республикасынын көз каранды эместиги жарыя&amp;shy;ланып, конституция кабыл алынган. Генерал</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Педро Сантана президент болуп шайланган. 1861-жылы Доминика Республикасын кайрадан Испания басып алган. 1865-жылы гана өлкө испан эзүүсүнөн толук кутул&amp;shy;ган. 1916–24-жылдарда Доминика Республикасы АКШ тарабынан окку&amp;shy;пацияланган. 1930-жылы АКШнын колдоосу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>Р. Л. Трухильонун диктатордук режими орно&amp;shy;тулган. 1961-жылы Трухильо өлтүрүлгөндөн кийин, 60-жылдардын ортосунда өлкөдө диктатураны колдоочулар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м-н </del>демократиялык күчтөрдүн ортосунда узакка созулган күрөш жүргөн. 1965-жылы АКШ куралдуу интервенция жасоого аракеттенген. 1966-жылы реформисттик социал-христиан партия&amp;shy;сы бийликке келген. 1994-жылы шайлоодо Лео&amp;shy;нель Фернандес президент болуп шайланган. Ал өлкөдө демократиялык  реформаларды баштаган.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Педро Сантана президент болуп шайланган. 1861-жылы Доминика Республикасын кайрадан Испания басып алган. 1865-жылы гана өлкө испан эзүүсүнөн толук кутул&amp;shy;ган. 1916–24-жылдарда Доминика Республикасы АКШ тарабынан окку&amp;shy;пацияланган. 1930-жылы АКШнын колдоосу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>Р. Л. Трухильонун диктатордук режими орно&amp;shy;тулган. 1961-жылы Трухильо өлтүрүлгөндөн кийин, 60-жылдардын ортосунда өлкөдө диктатураны колдоочулар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">менен </ins>демократиялык күчтөрдүн ортосунда узакка созулган күрөш жүргөн. 1965-жылы АКШ куралдуу интервенция жасоого аракеттенген. 1966-жылы реформисттик социал-христиан партия&amp;shy;сы бийликке келген. 1994-жылы шайлоодо Лео&amp;shy;нель Фернандес президент болуп шайланган. Ал өлкөдө демократиялык  реформаларды баштаган.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ40.png | thumb | none]]1996-жылы экинчи мөөнөткө шайланган. 1998-жылы майда Улуттук конгресске шайлоолордо Доминикан революциялык партиясы жеңишке жетишкен.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ40.png | thumb | none]]1996-жылы экинчи мөөнөткө шайланган. 1998-жылы майда Улуттук конгресске шайлоолордо Доминикан революциялык партиясы жеңишке жетишкен.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> </table>

Begay http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=29313&oldid=prev 2025-07-31T04:20:43Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">04:20, 31 Июль (Теке) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31">31 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">31 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;br&gt;Өлкөнүн сырткы соодасынын жалпы көлөмү ИДПнин 50%тейин түзөт. Экспорту негизинен минералдык сырьёлорду ж-а айыл чарба продукция&amp;shy;ларын камтыйт. Кант экспорттук кирешенин 20%ин, калгандарын алтын, күмүш, никель, боксит, кофе, какао, фурфурол (эритме), таме&amp;shy;ки, жеңил ж-а электр-техника өнөр жай продукцияла&amp;shy;ры түзөт. Негизги импорту – нефть (Венесуэла ж-а Мексикадан алат), ошондой эле азык-түлүк, химиялык продуктулар, автомобиль, электр-техникасы. Не&amp;shy;гизги соода шериги – АКШ, ага импорттун &lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt;/3 , экспорттун &lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;/3 си туура келет.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;br&gt;Өлкөнүн сырткы соодасынын жалпы көлөмү ИДПнин 50%тейин түзөт. Экспорту негизинен минералдык сырьёлорду ж-а айыл чарба продукция&amp;shy;ларын камтыйт. Кант экспорттук кирешенин 20%ин, калгандарын алтын, күмүш, никель, боксит, кофе, какао, фурфурол (эритме), таме&amp;shy;ки, жеңил ж-а электр-техника өнөр жай продукцияла&amp;shy;ры түзөт. Негизги импорту – нефть (Венесуэла ж-а Мексикадан алат), ошондой эле азык-түлүк, химиялык продуктулар, автомобиль, электр-техникасы. Не&amp;shy;гизги соода шериги – АКШ, ага импорттун &lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt;/3 , экспорттун &lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;/3 си туура келет.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Маданияты.''' Доминика Республикасында 1951-жылы балдардын мил&amp;shy;деттүү окуусу жөнүндө мыйзам кабыл алынганына карабастан, калктын 32% сабатсыз. Балдар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7– 14 </del>жашка чейин мектепте окушат. Өлкөдөгү ири университет Санто-Домингодо семинариянын базасын&amp;shy;да 1538-жылы ачылган. Мадре-и-Маэстро католик университети Сантьяго шаарында 1962-жылы негизделген. Учур&amp;shy;да Доминика Республикасында 8 университет бар, аларда 90 миңге жакын студенттер билим алышат. Ири китепканала&amp;shy;ры <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>музейлери: Санто-Доминго университетинин ки&amp;shy;тепканасы (1538), Улуттук китепкана, Улуттук музей (1927), Санто-Доминго улуттук асем өнөр музейи (1943).&lt;br&gt;Адабияты негизинен испан тилинде өнүгүүдө. Ага Ф. М. Монте (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1819–99</del>) негиз салган. Доминика Республикасынын адабиятынын өз алдынчалыгын аныктоо максатын&amp;shy;да жазуучулар жергиликтүү эл (индейлер) жөнүндөгү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">эс&amp;shy;керүүлөргө </del>кайрылышкан. М. де Гальван (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1834– 1911</del>) испандардын Вест-Индияны каратуудагы тарыхынан алып, «Энрикильо» романын жаз&amp;shy;ган. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">20-</del>кылымдын баш ченинде адабияттагы модернизм О. Базиль (1884–1946), А. Лугонун чыгармала&amp;shy;рынан көрүнөт. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">АКШ </del>аскерлеринин Доминика Республикасын окку&amp;shy;пациялашы (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1916–24</del>) адабиятта каршылык көрсө&amp;shy;түү мотивдерин күчөтөт. А. Ф. Рекенанын (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1908–52</del>) «Жер душманы» (1936), «Алоолонгон сапар» (1941), «Бейит белгиси жок көрүстөн» (1949), Р. Марреро Аристинин «Ашыкча пайда» (1939) романдарында ошол мезгилдеги татаал жаг&amp;shy;дайлар чагылдырылган. Доминика жазуучу&amp;shy;ларынын ичинен Энрикес Уреньялар да кеңи&amp;shy;ри белгилүү. Саломе Уренья де Энрикес (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1850–97</del>) аялдардын педагогикалык курсун, аялдар үчүн алгач&amp;shy;кы жогорку билим берүү борборун уюштур&amp;shy;ган. Анын уулдары Педро Энрикес Уренья (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1884– 1946</del>), Макс Энрикес Уренья (1885–1968) маданият тарыхына арналган чыгармаларды жара&amp;shy;тышкан. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">16-</del>кылымга чейин өлкөдө индейлердин искусствосу өнүгүп келген. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">15-</del>кылымдын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">аягы–16-</del>кылымдын башында испандар соңку готика <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>''кайра жаралуу'' доо&amp;shy;рунун стилинде Санто-Доминго <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б. </del>шаарларды курушту. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">20-</del>кылымдан имараттар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>айрым ра&amp;shy;йондор <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">АКШ </del>архитектурасынын үлгүсүндө курула баштаган. Д. Сура, Х. Кольсон, Х. Энандес Ор&amp;shy;тега <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б. </del>сүрөтчүлөрдүн чыгармаларында ев&amp;shy;ропалык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-а </del>америкалык модернисттик агымдардын таа&amp;shy;сири бар. Улуттук реалисттик образдар С. Вос&amp;shy;и-Хиль, А. Бонилья, Х. О. Морель <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б. </del>живо&amp;shy;писчилердин чыгармаларында түзүлгөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Маданияты.''' Доминика Республикасында 1951-жылы балдардын мил&amp;shy;деттүү окуусу жөнүндө мыйзам кабыл алынганына карабастан, калктын 32% сабатсыз. Балдар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7–14 </ins>жашка чейин мектепте окушат. Өлкөдөгү ири университет Санто-Домингодо семинариянын базасын&amp;shy;да 1538-жылы ачылган. Мадре-и-Маэстро католик университети Сантьяго шаарында 1962-жылы негизделген. Учур&amp;shy;да Доминика Республикасында 8 университет бар, аларда 90 миңге жакын студенттер билим алышат. Ири китепканала&amp;shy;ры <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>музейлери: Санто-Доминго университетинин ки&amp;shy;тепканасы (1538), Улуттук китепкана, Улуттук музей (1927), Санто-Доминго улуттук асем өнөр музейи (1943).&lt;br&gt;Адабияты негизинен испан тилинде өнүгүүдө. Ага Ф. М. Монте (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1819–1899</ins>) негиз салган. Доминика Республикасынын адабиятынын өз алдынчалыгын аныктоо максатын&amp;shy;да жазуучулар жергиликтүү эл (индейлер) жөнүндөгү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">эскерүүлөргө </ins>кайрылышкан. М. де Гальван (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1834–1911</ins>) испандардын Вест-Индияны каратуудагы тарыхынан алып, «Энрикильо» романын жаз&amp;shy;ган. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">XX </ins>кылымдын баш ченинде адабияттагы модернизм О. Базиль (1884–1946), А. Лугонун чыгармала&amp;shy;рынан көрүнөт. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Америка Кошмо Штаттары </ins>аскерлеринин Доминика Республикасын окку&amp;shy;пациялашы (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1916–1924</ins>) адабиятта каршылык көрсө&amp;shy;түү мотивдерин күчөтөт. А. Ф. Рекенанын (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1908–1952</ins>) «Жер душманы» (1936), «Алоолонгон сапар» (1941), «Бейит белгиси жок көрүстөн» (1949), Р. Марреро Аристинин «Ашыкча пайда» (1939) романдарында ошол мезгилдеги татаал жаг&amp;shy;дайлар чагылдырылган. Доминика жазуучу&amp;shy;ларынын ичинен Энрикес Уреньялар да кеңи&amp;shy;ри белгилүү. Саломе Уренья де Энрикес (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1850–1897</ins>) аялдардын педагогикалык курсун, аялдар үчүн алгач&amp;shy;кы жогорку билим берүү борборун уюштур&amp;shy;ган. Анын уулдары Педро Энрикес Уренья (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1884–1946</ins>), Макс Энрикес Уренья (1885–1968) маданият тарыхына арналган чыгармаларды жара&amp;shy;тышкан. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">XVI </ins>кылымга чейин өлкөдө индейлердин искусствосу өнүгүп келген. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">XV </ins>кылымдын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">аягы–XVI </ins>кылымдын башында испандар соңку готика <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>''кайра жаралуу'' доо&amp;shy;рунун стилинде Санто-Доминго <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>шаарларды курушту. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">XX </ins>кылымдан имараттар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>айрым ра&amp;shy;йондор <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Америка Кошмо Штаттары </ins>архитектурасынын үлгүсүндө курула баштаган. Д. Сура, Х. Кольсон, Х. Энандес Ор&amp;shy;тега <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>сүрөтчүлөрдүн чыгармаларында ев&amp;shy;ропалык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана </ins>америкалык модернисттик агымдардын таа&amp;shy;сири бар. Улуттук реалисттик образдар С. Вос&amp;shy;и-Хиль, А. Бонилья, Х. О. Морель <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>живо&amp;shy;писчилердин чыгармаларында түзүлгөн.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: &#039;&#039;Кремер Т. И.&#039;&#039; Доминиканская Республика. М., 1980; История Латынской Америки. М., 1979; т. 2, М., 1982. [[Категория:3-том, 86-170 бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: &#039;&#039;Кремер Т. И.&#039;&#039; Доминиканская Республика. М., 1980; История Латынской Америки. М., 1979; т. 2, М., 1982. [[Категория:3-том, 86-170 бб]]</div></td></tr> </table>

Lera http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=21075&oldid=prev 2025-04-14T05:09:45Z

<p></p> <a href="//212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=21075&amp;oldid=21069">Өзгөрүүлөрдү көрсөтүү</a>

Temirkan http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=21069&oldid=prev 2025-04-14T03:56:27Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:56, 14 Апрель (Чын куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ДОМИНИ&amp;#769;КА РЕСПУБЛИКАСЫ''' – Вест-Индия&amp;shy;дагы мамлекет, Гаити <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">а-нын </del>чыгыш бөлүгүндө. Түндүгүнөн Атлантика океаны, түштүгүнөн Ка&amp;shy;риб деңизи чулгап жатат. Чыгышынан Пуэрто-</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ДОМИНИ&amp;#769;КА РЕСПУБЛИКАСЫ''' – Вест-Индия&amp;shy;дагы мамлекет, Гаити <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">аралынын </ins>чыгыш бөлүгүндө. Түндүгүнөн Атлантика океаны, түштүгүнөн Ка&amp;shy;риб деңизи чулгап жатат. Чыгышынан Пуэрто-</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ36.png | thumb | none]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ36.png | thumb | none]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Рикодон Мона кысыгы бөлүп, батышынан Гаи&amp;shy;ти <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Респ-касы </del>м-н чектешет. Аянты 48,4 миң ''км''&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы 8,6 млн (2005). Борбору – Санто- Доминго <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ш. </del>(калкы 2,6 млн. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Д. Р. </del>26 провинци&amp;shy;яга ж-а улут округуна бөлүнөт.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Рикодон Мона кысыгы бөлүп, батышынан Гаи&amp;shy;ти <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Республикасы </ins>м-н чектешет. Аянты 48,4 миң ''км''&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы 8,6 млн (2005). Борбору – Санто- Доминго <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">шаары </ins>(калкы 2,6 млн. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Доминика Республикасы </ins>26 провинци&amp;shy;яга ж-а улут округуна бөлүнөт.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</del>Мамлекеттик түзүлүшү<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>Мамлекеттик түзүлүшү.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' Доминика Республикасы </ins>– унитардык мам&amp;shy;лекет. Башкаруу формасы – президенттик рес&amp;shy;публика. Мамлекет ж-а өкмөт башчысы – пре&amp;shy;зидент. (2004-жылдан Л. Фернандес). Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы – эки па&amp;shy;латалуу Улуттук конгресс (Депутаттар пала&amp;shy;тасы ж-а Сенат). Саясий партиялары: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Реформисттик социал</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">христиан партиясы, Домини&amp;shy;ка революциялык партиясы, Доминика боштондук партиясы, Көз каранды эмес революциялык партия. </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. Д</del>. – унитардык мам&amp;shy;лекет. Башкаруу формасы – президенттик рес&amp;shy;публика. Мамлекет ж-а өкмөт башчысы – пре&amp;shy;зидент. (2004-жылдан Л. Фернандес). Мыйзам</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чыгаруу бийлигинин жогорку органы – эки па&amp;shy;латалуу Улуттук конгресс (Депутаттар пала&amp;shy;тасы ж-а Сенат). Саясий партиялары: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Рефор</del>-</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''Табияты.''' Гаити аралы тоолуу; тоолору терең өрөөн&amp;shy;дөр ж-а туюк ойдуңдар м-н бөлүнгөн. Эң бийик Кордильера-Сентраль (Сибао) тоолорунун орточо бийиктиги 2400–2750 ''м''; анын борбордук бөлүгүндө өлкөнүн эң бийик жери – Дуарте тоосу жай&amp;shy;гашкан, бийиктиги 3175 ''м''. Бул тоолордун түндүк  тарабында калк жыш отурукташкан, жери күр&amp;shy;дүү, Сибао өрөөнү 240 ''км''ге созулуп жатат. Жээк бөлүктөрүн да кууш түздүктөр ээлейт. Гаити аралынын чыгыш бөлүгүндө акиташ тегинен түзүл&amp;shy;гөн зор плато жайгашкан, ал Кариб деңизин карай жантайыңкы. Мында өлкөнүн эң зор түздүгү ж-а борбор шаары – Санто-Доминго жай&amp;shy;гашкан. Түштүгүндөгү Кюльде-Сак ойдуңу жа&amp;shy;кынкы эле геологиялык мезгилде деңиз булуңу болгон; анын бир бөлүгү деңиз деңгээлинен төмөн жайгашкан, андагы туздуу Энрикильо көлүнүн бети деңиз деңгээлинен 44 ''м'' төмөн жатат. Климаты тропиктик, пассаттык, кышы кургакчыл, жайы нымдуу. Айлык орточо температурасы (1000 ''м'' бийиктикте) 24– 29°С. Жаан-чачыны көбүнчө жайдын аягында, ураган маалына дал келет; жылдык орточо өлчөмү 1000–1500 ''мм'', тоолордун айдарым түштүк-батыш капталдарында 2000 ''мм''ден ашык. Мындагы нымдуу тропик токою (кызыл ж-а кампеш тип&amp;shy;теги дарактар) өйдөлөгөн сайын ийне жалбы&amp;shy;рактуу токойго өтөт. Кургакчылыраак түштүк кап&amp;shy;талдарында аралаш токой өсүмдүктөрү кезде&amp;shy;шет. Табигый өсүмдүктөр өлкөнүн кыйла бөлү&amp;shy;гүндө жок болуп кеткен; мурдагы жергиликтүү өсүм&amp;shy;дүктөрдүн калдыгы дарыя жээктериндеги саван&amp;shy;на ж-а жыш токой түрүндө сакталган. Түштү&amp;shy;гүндө тикендүү бадалдар ж-а зор кактустар өсөт.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мисттик социал-христиан партиясы, Домини&amp;shy;ка рев-ялык партиясы, Доминика боштондук партиясы, Көз каранды эмес рев-ялык партия. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Калкынын</ins>''' 75%ке жакыны мулаттар, 10% негрлер, 15% европалыктар. Акча бирдиги – пе&amp;shy;со. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Мамлекеттик </ins>тили – испан тили. Дини – като&amp;shy;лицизм. Шаар калкы 40% (1970). Ири шаар&amp;shy;лары: Санто-Доминго (калкы 2,6 млн), Сан&amp;shy;тьяго (5 миңдей), Сан-Франсиско-де-Макорис</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==Табияты==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. Гаити а. тоолуу; тоолору терең өрөөн&amp;shy;дөр ж-а туюк ойдуңдар м-н бөлүнгөн. Эң бийик Кордильера-Сентраль (Сибао) тоолорунун орт. бийикт. 2400–2750 </del>''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м</del>'<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'; анын борб. бөлүгүндө</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өлкөнүн эң бийик жери – Дуарте тоосу жай&amp;shy;гашкан, бийикт. 3175 </del>''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">м</del>'<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'. Бул тоолордун түн.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ураган маалына дал келет; жылдык орт. өлчөмү 1000–1500 ''мм'', тоолордун айдарым түш.-батыш капталдарында 2000 ''мм''ден ашык. Мындагы нымдуу тропик токою (кызыл ж-а кампеш тип&amp;shy;теги дарактар) өйдөлөгөн сайын ийне жалбы&amp;shy;рактуу токойго өтөт. Кургакчылараак түш. кап&amp;shy;талдарында аралаш токой өсүмдүктөрү кезде&amp;shy;шет. Табигый өсүмдүктөр өлкөнүн кыйла бөлү&amp;shy;гүндө жок болуп кеткен; мурдагы жерг. өсүм&amp;shy;дүктөрдүн калдыгы дарыя жээктериндеги саван&amp;shy;на ж-а жыш токой түрүндө сакталган. Түштү&amp;shy;гүндө тикендүү бадалдар ж-а зор кактустар өсөт. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==Калкынын==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>75%ке жакыны мулаттар, 10% негрлер, 15% европалыктар. Акча бирдиги – пе&amp;shy;со. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Мамл. </del>тили – испан тили. Дини – като&amp;shy;лицизм. Шаар калкы 40% (1970). Ири шаар&amp;shy;лары: Санто-Доминго (калкы 2,6 млн), Сан&amp;shy;тьяго (5 миңдей), Сан-Франсиско-де-Макорис</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ37.png | thumb | Айыл чарбалуу пейзаж.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ37.png | thumb | Айыл чарбалуу пейзаж.]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">тарабында калк жыш отурукташкан, жери күр&amp;shy;дүү, Сибао өрөөнү 240 ''км''ге созулуп жатат. Жээк бөлүктөрүн да кууш түздүктөр ээлейт. Гаити а-нын чыгыш бөлүгүндө акиташ тегинен түзүл&amp;shy;гөн зор плато жайгашкан, ал Кариб деңизин карай жантайыңкы. Мында өлкөнүн эң зор түздүгү ж-а борбор шаары – Санто-Доминго жай&amp;shy;гашкан. Түштүгүндөгү Кюльде-Сак ойдуңу жа&amp;shy;кынкы эле геол. мезгилде деңиз булуңу болгон; анын бир бөлүгү деңиз деңг. төмөн жайгашкан, андагы туздуу Энрикильо көлүнүн бети деңиз деңг. 44 ''м'' төмөн жатат. Климаты тропиктик, пассаттык, кышы кургакчыл, жайы нымдуу. Айлык орт. темп-расы (1000 ''м'' бийиктикте) 24– 29°С. Жаан-чачыны көбүнчө жайдын аягында,</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ38.png | thumb | Ла-Романа курорт шаарынын деңиз жээгиндеги паль&amp;shy;малуу пляжы.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ38.png | thumb | Ла-Романа курорт шаарынын деңиз жээгиндеги паль&amp;shy;малуу пляжы.]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ39.png | thumb | Сантьяго-Де-Лос-Кабальеро шаары.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ39.png | thumb | Сантьяго-Де-Лос-Кабальеро шаары.]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(1,8 миң), Сан-Педро-де-Макорис (2,2 миң), Ба&amp;shy;раона, Ла-Романа (1,7 миң) ж. б. ББУ, ЭВФ, Америка өлкөлөрү уюму, Бүткүл дүйнөлүк банк ж. б. уюмдардын мүчөсү.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(1,8 миң), Сан-Педро-де-Макорис (2,2 миң), Ба&amp;shy;раона, Ла-Романа (1,7 миң) ж. б. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>ББУ, ЭВФ, Америка өлкөлөрү уюму, Бүткүл дүйнөлүк банк ж. б. уюмдардын мүчөсү.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</del>Тарыхы<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>Тарыхы.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </ins>Гаити <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">аралын </ins>байыркы мезгилдерден ин&amp;shy;дей уруулары жердеп, алар аралды Гаити деп аташкан. Гаити <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">аралы </ins>Х. Колумб тарабынан 1492-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>ачылып, Эспаньола («Кичи Испания») деп ата&amp;shy;ган. 15-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>аягында аралдын чыгыш бөлүгү (азыркы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Доминика Республикасынын </ins>аймагы) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>Испаниянын коло&amp;shy;ниясына айландырылган. Испан колониячыла&amp;shy;ры <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жергиликтүү </ins>уруулардын көпчүлүгүн кырып жок кылган. 1496-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>испандыктар аралда Санто-До&amp;shy;минго-де-Гусман <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">шаарын </ins>курушкан. 1697-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>арал&amp;shy;дын батыш бөлүгү Францияга берилген, ал эми чыгыш бөлүгү Испаниянын бийлиги астында калган. 1795-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>арал толугу м-н Франциянын көзөмөлүнө өтүп, 1808-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>кайрадан испандык&amp;shy;тарга кайтарылган. 1810–26-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылдарда </ins>Америкадагы ис&amp;shy;пан колонияларынын көз каранды эместиги үчүн согуштун натыйжасында, 1821-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>Санто-Домин&amp;shy;го көз каранды эместигин жарыялайт, бирок 1822-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>ал Гаити <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">республикасынын </ins>курамына киргизи&amp;shy;лет. Боштондук үчүн күрөштүн натыйжасында, 1844-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы Доминика Республикасынын </ins>көз каранды эместиги жарыя&amp;shy;ланып, конституция кабыл алынган. Генерал</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>. Гаити <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">а-н </del>байыркы мезгилдерден ин&amp;shy;дей уруулары жердеп, алар аралды Гаити деп аташкан. Гаити <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">а. </del>Х. Колумб тарабынан 1492-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>ачылып, Эспаньола («Кичи Испания») деп ата&amp;shy;ган. 15-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>аягында аралдын чыгыш бөлүгү (азыркы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Д. Р-нын </del>аймагы) Испаниянын коло&amp;shy;ниясына айландырылган. Испан колониячыла&amp;shy;ры <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жерг. </del>уруулардын көпчүлүгүн кырып жок кылган. 1496-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>испандыктар аралда Санто-До&amp;shy;минго-де-Гусман <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ш-н </del>курушкан. 1697-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>арал&amp;shy;дын батыш бөлүгү Францияга берилген, ал эми</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чыгыш бөлүгү Испаниянын бийлиги астында калган. 1795-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>арал толугу м-н Франциянын көзөмөлүнө өтүп, 1808-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>кайрадан испандык&amp;shy;тарга кайтарылган. 1810–26-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>Америкадагы ис&amp;shy;пан колонияларынын көз каранды эместиги үчүн согуштун натыйжасында, 1821-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>Санто-Домин&amp;shy;го көз каранды эместигин жарыялайт, бирок 1822-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>ал Гаити <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">респ-нын </del>курамына киргизи&amp;shy;лет. Боштондук үчүн күрөштүн натыйжасында, 1844-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. Д. Р-нын </del>көз каранды эместиги жарыя&amp;shy;ланып, конституция кабыл алынган. Генерал</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Педро Сантана президент болуп шайланган. 1861-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. Д. Р-н </del>кайрадан Испания басып алган. 1865-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>гана өлкө испан эзүүсүнөн толук кутул&amp;shy;ган. 1916–24-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. Д. Р. </del>АКШ тарабынан окку&amp;shy;пацияланган. 1930-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>АКШнын колдоосу м-н Р. Л. Трухильонун диктатордук режими орно&amp;shy;тулган. 1961-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>Трухильо өлтүрүлгөндөн кийин, 60-жылдардын ортосунда өлкөдө диктатураны колдоочулар м-н <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демокр. </del>күчтөрдүн ортосунда узакка созулган күрөш жүргөн. 1965-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>АКШ куралдуу интервенция жасоого аракеттенген. 1966-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. Реформисттик </del>социал-христиан партия&amp;shy;сы бийликке келген. 1994-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>шайлоодо Лео&amp;shy;нель Фернандес президент болуп шайланган. Ал өлкөдө <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демокр. </del>реформаларды баштаган.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Педро Сантана президент болуп шайланган. 1861-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы Доминика Республикасын </ins>кайрадан Испания басып алган. 1865-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>гана өлкө испан эзүүсүнөн толук кутул&amp;shy;ган. 1916–24-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылдарда Доминика Республикасы </ins>АКШ тарабынан окку&amp;shy;пацияланган. 1930-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>АКШнын колдоосу м-н Р. Л. Трухильонун диктатордук режими орно&amp;shy;тулган. 1961-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>Трухильо өлтүрүлгөндөн кийин, 60-жылдардын ортосунда өлкөдө диктатураны колдоочулар м-н <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демократиялык </ins>күчтөрдүн ортосунда узакка созулган күрөш жүргөн. 1965-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>АКШ куралдуу интервенция жасоого аракеттенген. 1966-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы реформисттик </ins>социал-христиан партия&amp;shy;сы бийликке келген. 1994-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>шайлоодо Лео&amp;shy;нель Фернандес президент болуп шайланган. Ал өлкөдө <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">демократиялык  </ins>реформаларды баштаган.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ40.png | thumb | none]]-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>экинчи мөөнөткө шайланган. 1998-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. </del>майда Улуттук конгресске шайлоолордо <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Д. рев-ялык </del>партиясы жеңишке жетишкен.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ40.png | thumb | none]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1996</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>экинчи мөөнөткө шайланган. 1998-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылы </ins>майда Улуттук конгресске шайлоолордо <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Доминикан революциялык </ins>партиясы жеңишке жетишкен.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Экономикасы==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Экономикасы==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l61">61 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">50 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: &#039;&#039;Кремер Т. И.&#039;&#039; Доминиканская Республика. М., 1980; История Латынской Америки. М., 1979; т. 2,</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: &#039;&#039;Кремер Т. И.&#039;&#039; Доминиканская Республика. М., 1980; История Латынской Америки. М., 1979; т. 2,</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>М., 1982. [[Категория:3-том, 86-170 бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>М., 1982. [[Категория:3-том, 86-170 бб]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Temirkan http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=19942&oldid=prev 2025-04-04T10:41:01Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">10:41, 4 Апрель (Чын куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

vol3_>KadyrM http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%94%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=19943&oldid=prev 2025-04-04T04:59:56Z

<p>1 версия</p> <p><b>Жаңы барак</b></p><div>&#039;&#039;&#039;ДОМИНИ&amp;#769;КА РЕСПУБЛИКАСЫ&#039;&#039;&#039; – Вест-Индия&amp;shy;дагы мамлекет, Гаити а-нын чыгыш бөлүгүндө. Түндүгүнөн Атлантика океаны, түштүгүнөн Ка&amp;shy;риб деңизи чулгап жатат. Чыгышынан Пуэрто-<br /> <br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ36.png | thumb | none]]<br /> Рикодон Мона кысыгы бөлүп, батышынан Гаи&amp;shy;ти Респ-касы м-н чектешет. Аянты 48,4 миң &#039;&#039;км&#039;&#039;&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы 8,6 млн (2005). Борбору – Санто- Доминго ш. (калкы 2,6 млн. Д. Р. 26 провинци&amp;shy;яга ж-а улут округуна бөлүнөт.<br /> <br /> ==Мамлекеттик түзүлүшү==<br /> . Д. – унитардык мам&amp;shy;лекет. Башкаруу формасы – президенттик рес&amp;shy;публика. Мамлекет ж-а өкмөт башчысы – пре&amp;shy;зидент. (2004-жылдан Л. Фернандес). Мыйзам<br /> чыгаруу бийлигинин жогорку органы – эки па&amp;shy;латалуу Улуттук конгресс (Депутаттар пала&amp;shy;тасы ж-а Сенат). Саясий партиялары: Рефор-<br /> <br /> <br /> мисттик социал-христиан партиясы, Домини&amp;shy;ка рев-ялык партиясы, Доминика боштондук партиясы, Көз каранды эмес рев-ялык партия. <br /> <br /> ==Табияты==<br /> . Гаити а. тоолуу; тоолору терең өрөөн&amp;shy;дөр ж-а туюк ойдуңдар м-н бөлүнгөн. Эң бийик Кордильера-Сентраль (Сибао) тоолорунун орт. бийикт. 2400–2750 &#039;&#039;м&#039;&#039;; анын борб. бөлүгүндө<br /> өлкөнүн эң бийик жери – Дуарте тоосу жай&amp;shy;гашкан, бийикт. 3175 &#039;&#039;м&#039;&#039;. Бул тоолордун түн.<br /> ураган маалына дал келет; жылдык орт. өлчөмү 1000–1500 &#039;&#039;мм&#039;&#039;, тоолордун айдарым түш.-батыш капталдарында 2000 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ден ашык. Мындагы нымдуу тропик токою (кызыл ж-а кампеш тип&amp;shy;теги дарактар) өйдөлөгөн сайын ийне жалбы&amp;shy;рактуу токойго өтөт. Кургакчылараак түш. кап&amp;shy;талдарында аралаш токой өсүмдүктөрү кезде&amp;shy;шет. Табигый өсүмдүктөр өлкөнүн кыйла бөлү&amp;shy;гүндө жок болуп кеткен; мурдагы жерг. өсүм&amp;shy;дүктөрдүн калдыгы дарыя жээктериндеги саван&amp;shy;на ж-а жыш токой түрүндө сакталган. Түштү&amp;shy;гүндө тикендүү бадалдар ж-а зор кактустар өсөт. <br /> ==Калкынын==<br /> 75%ке жакыны мулаттар, 10% негрлер, 15% европалыктар. Акча бирдиги – пе&amp;shy;со. Мамл. тили – испан тили. Дини – като&amp;shy;лицизм. Шаар калкы 40% (1970). Ири шаар&amp;shy;лары: Санто-Доминго (калкы 2,6 млн), Сан&amp;shy;тьяго (5 миңдей), Сан-Франсиско-де-Макорис<br /> <br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ37.png | thumb | Айыл чарбалуу пейзаж.]]<br /> тарабында калк жыш отурукташкан, жери күр&amp;shy;дүү, Сибао өрөөнү 240 &#039;&#039;км&#039;&#039;ге созулуп жатат. Жээк бөлүктөрүн да кууш түздүктөр ээлейт. Гаити а-нын чыгыш бөлүгүндө акиташ тегинен түзүл&amp;shy;гөн зор плато жайгашкан, ал Кариб деңизин карай жантайыңкы. Мында өлкөнүн эң зор түздүгү ж-а борбор шаары – Санто-Доминго жай&amp;shy;гашкан. Түштүгүндөгү Кюльде-Сак ойдуңу жа&amp;shy;кынкы эле геол. мезгилде деңиз булуңу болгон; анын бир бөлүгү деңиз деңг. төмөн жайгашкан, андагы туздуу Энрикильо көлүнүн бети деңиз деңг. 44 &#039;&#039;м&#039;&#039; төмөн жатат. Климаты тропиктик, пассаттык, кышы кургакчыл, жайы нымдуу. Айлык орт. темп-расы (1000 &#039;&#039;м&#039;&#039; бийиктикте) 24– 29°С. Жаан-чачыны көбүнчө жайдын аягында,<br /> <br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ38.png | thumb | Ла-Романа курорт шаарынын деңиз жээгиндеги паль&amp;shy;малуу пляжы.]]<br /> <br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ39.png | thumb | Сантьяго-Де-Лос-Кабальеро шаары.]]<br /> (1,8 миң), Сан-Педро-де-Макорис (2,2 миң), Ба&amp;shy;раона, Ла-Романа (1,7 миң) ж. б. ББУ, ЭВФ, Америка өлкөлөрү уюму, Бүткүл дүйнөлүк банк ж. б. уюмдардын мүчөсү.<br /> <br /> ==Тарыхы==<br /> . Гаити а-н байыркы мезгилдерден ин&amp;shy;дей уруулары жердеп, алар аралды Гаити деп аташкан. Гаити а. Х. Колумб тарабынан 1492-ж. ачылып, Эспаньола («Кичи Испания») деп ата&amp;shy;ган. 15-к-дын аягында аралдын чыгыш бөлүгү (азыркы Д. Р-нын аймагы) Испаниянын коло&amp;shy;ниясына айландырылган. Испан колониячыла&amp;shy;ры жерг. уруулардын көпчүлүгүн кырып жок кылган. 1496-ж. испандыктар аралда Санто-До&amp;shy;минго-де-Гусман ш-н курушкан. 1697-ж. арал&amp;shy;дын батыш бөлүгү Францияга берилген, ал эми<br /> чыгыш бөлүгү Испаниянын бийлиги астында калган. 1795-ж. арал толугу м-н Франциянын көзөмөлүнө өтүп, 1808-ж. кайрадан испандык&amp;shy;тарга кайтарылган. 1810–26-ж. Америкадагы ис&amp;shy;пан колонияларынын көз каранды эместиги үчүн согуштун натыйжасында, 1821-ж. Санто-Домин&amp;shy;го көз каранды эместигин жарыялайт, бирок 1822-ж. ал Гаити респ-нын курамына киргизи&amp;shy;лет. Боштондук үчүн күрөштүн натыйжасында, 1844-ж. Д. Р-нын көз каранды эместиги жарыя&amp;shy;ланып, конституция кабыл алынган. Генерал<br /> <br /> Педро Сантана президент болуп шайланган. 1861-ж. Д. Р-н кайрадан Испания басып алган. 1865-ж. гана өлкө испан эзүүсүнөн толук кутул&amp;shy;ган. 1916–24-ж. Д. Р. АКШ тарабынан окку&amp;shy;пацияланган. 1930-ж. АКШнын колдоосу м-н Р. Л. Трухильонун диктатордук режими орно&amp;shy;тулган. 1961-ж. Трухильо өлтүрүлгөндөн кийин, 60-жылдардын ортосунда өлкөдө диктатураны колдоочулар м-н демокр. күчтөрдүн ортосунда узакка созулган күрөш жүргөн. 1965-ж. АКШ куралдуу интервенция жасоого аракеттенген. 1966-ж. Реформисттик социал-христиан партия&amp;shy;сы бийликке келген. 1994-ж. шайлоодо Лео&amp;shy;нель Фернандес президент болуп шайланган. Ал өлкөдө демокр. реформаларды баштаган.<br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ40.png | thumb | none]]-ж. экинчи мөөнөткө шайланган. 1998-ж. майда Улуттук конгресске шайлоолордо Д. рев-ялык партиясы жеңишке жетишкен.<br /> <br /> ==Экономикасы==<br /> . ИДП 1996-ж. 12,4 млрд доллар&amp;shy;ды түзгөн, киши башына бөлүштүргөндө 1600 доллардан айланат. ИДПнин 13%ин а. ч., 24%ин<br /> ө. ж-ы берет; андагы инвестициянын үлүшү 20%; анын &lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;/ үн ички топтомдон, калганы чет элдик кредиттен каржыланат. Өлкөнүн экономика&amp;shy;сында а. ч-нын үлүшү төмөндөп (1960-ж. а. ч&amp;shy;нда калктын 60% иштесе, 1994-ж. 32%ке чей&amp;shy;ин азайган), ал эми казып алуу ө. ж. м-н ту&amp;shy;ризм өнүгүүдө. Дыйкандардын көбүнүн 2 гектар&amp;shy;га чейин гана жери бар. Айдоо жердин жары&amp;shy;мына жакыны мамлекетке таандык, ал эми бал<br /> камыштын ири плантацияларына жерг. байлар ж-а АКШнын «Галф энд уэстерн корпорейшен» компаниялары ээлик кылат. Башкы а. ч.<br /> өсүмдүгү – бал камыш; о. эле маанилүү экспорт&amp;shy;тук өсүмдүктөргө – кофе ж-а шоколад даракта&amp;shy;ры, жер жемиш ж-а тамеки кирет. Ички керек&amp;shy;төө үчүн шалы, буурчак, маниок ж-а банан өстү&amp;shy;рүлөт. Уй, чочко ж. б. үй жаныбарлары асыра&amp;shy;лат. Жээк сууларынан чакан кемелер м-н балык кармашат. Токойду кыюуга тыюу салынган.<br /> &lt;br&gt;Д. Р-нын аймагында бокситтин, никелдин (чет<br /> өлкөлүк компаниялардын карамагында), ал&amp;shy;тындын, күмүштүн чамалуу запасы бар. О. эле жез, кайнатма туз кендери казылып алынат.<br /> <br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ41.png | thumb | Самана бухтасынын жээгиндеги Гран-Байе отели.]]<br /> [[File:ДОМИНИКА РЕСПУБЛИКАСЫ42.png | thumb | none]]<br /> Доминика Республикасынын акчасы.<br /> Тоо-кен ө. ж. экспорттук кирешенин маанилүү булагы болуп саналат. 1981-ж. Бараон ш-на жа&amp;shy;кын нефть кени ачылган. Өлкөнүн бүт электр станцияларынын кубаттуулугу 2454,4 миң &#039;&#039;кВт&#039;&#039;; анын 14%ин ГЭС, 62%ин нефть м-н иштеген ЖЭС өндүрөт.<br /> &lt;br&gt;Иштеп чыгаруу ө. ж-нын &lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;/ си а. ч. сырьёсун иштетет. Кийим, цемент, картон ички рынок&amp;shy;тун муктаждагын камсыз кылат. Спорт товар&amp;shy;ларын да чыгарат. Телекоммуникация система&amp;shy;сы, туризм ж-а курулуш ыкчам өнүгүүдө. Өлкөдө 7 эркин ө. ж.-экон. зонасы түзүлүп, анда кийим&amp;shy;кече, электр товарлары, бут кийим даярдалат. Ички жүктөрдүн дээрлик бардыгы автомобиль жолу м-н ташылат, анын уз. 12,3 миң &#039;&#039;км&#039;&#039;. Жал&amp;shy;пы уз. 12 &#039;&#039;км&#039;&#039; т. ж-до негизинен кант ташылат. Эл аралык 2 аэропорту бар (Пуэрто-Плато, Сан&amp;shy;то-Доминго ш-нда) бар; Санто-Доминго – өлкө&amp;shy;нүн негизги деңиз порту. Өкмөттүн көзөмөлүн&amp;shy;дөгү 150 радиостанция ж-а телестанция иштейт.<br /> &lt;br&gt;Өлкөнүн сырткы соодасынын жалпы көлөмү<br /> ИДПнин 50%тейин түзөт. Экспорту негизинен минералдык сырьёлорду ж-а а. ч. продукция&amp;shy;ларын камтыйт. Кант экспорттук кирешенин 20%ин, калгандарын алтын, күмүш, никель, боксит, кофе, какао, фурфурол (эритме), таме&amp;shy;ки, жеңил ж-а электр-тех. ө. ж. продукцияла&amp;shy;ры түзөт. Негизги импорту – нефть (Венесуэла ж-а Мексикадан алат), о. эле азык-түлүк, хим. продуктулар, автомобиль, электр-техникасы. Не&amp;shy;гизги соода шериги – АКШ, ага импорттун &lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt;/ , экспорттун &lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;/ си туура келет.<br /> <br /> ==Маданияты==<br /> . Д.Р-нда 1951-ж. балдардын мил&amp;shy;деттүү окуусу ж-дө мыйзам кабыл алынганына карабастан, калктын 32% сабатсыз. Балдар 7– 14 жашка чейин мектепте окушат. Өлкөдөгү ири ун-т Санто-Домингодо семинариянын базасын&amp;shy;да 1538-ж. ачылган. Мадре-и-Маэстро католик ун-ти Сантьяго ш-нда 1962-ж. негизделген. Учур&amp;shy;да Д.Р-нда 8 ун-т бар, аларда 90 миңге жакын студенттер билим алышат. Ири китепканала&amp;shy;ры ж-а музейлери: Санто-Доминго ун-тинин ки&amp;shy;тепканасы (1538), Улуттук китепкана, Улуттук музей (1927), Санто-Доминго улуттук асем өнөр музейи (1943).<br /> &lt;br&gt;Ад-ты негизинен испан тилинде өнүгүүдө. Ага<br /> Ф. М. Монте (1819–99) негиз салган. Д. Р-нын ад-тынын өз алдынчалыгын аныктоо максатын&amp;shy;да жазуучулар жерг. эл (индейлер) ж-дөгү эс&amp;shy;керүүлөргө кайрылышкан. М. де Гальван (1834– 1911) испандардын Вест-Индияны каратуудагы тарыхынан алып, «Энрикильо» романын жаз&amp;shy;ган. 20-к-дын баш ченинде ад-тагы модернизм О. Базиль (1884–1946), А. Лугонун чыгармала&amp;shy;рынан көрүнөт. АКШ аскерлеринин Д. Р-н окку&amp;shy;пациялашы (1916–24) ад-та каршылык көрсө&amp;shy;түү мотивдерин күчөтөт. А. Ф. Рекенанын (1908–<br /> 52) «Жер душманы» (1936), «Алоолонгон сапар»<br /> (1941), «Бейит белгиси жок көрүстөн» (1949), Р. Марреро Аристинин «Ашыкча пайда» (1939) романдарында ошол мезгилдеги татаал жаг&amp;shy;дайлар чагылдырылган. Доминика жазуучу&amp;shy;ларынын ичинен Энрикес Уреньялар да кеңи&amp;shy;ри белгилүү. Саломе Уренья де Энрикес (1850–<br /> 97) аялдардын пед. курсун, аялдар үчүн алгач&amp;shy;кы жогорку билим берүү борборун уюштур&amp;shy;ган. Анын уулдары Педро Энрикес Уренья (1884– 1946), Макс Энрикес Уренья (1885–1968) мад-т тарыхына арналган чыгармаларды жара&amp;shy;тышкан.<br /> 16-к-га чейин өлкөдө индейлердин иск-восу<br /> өнүгүп келген. 15-к-дын аягы–16-к-дын башында испандар соңку готика ж-а &#039;&#039;кайра жаралуу&#039;&#039; доо&amp;shy;рунун стилинде Санто-Доминго ж. б. шаарларды курушту. 20-к-дан имараттар ж-а айрым ра&amp;shy;йондор АКШ арх-расынын үлгүсүндө курула баштаган. Д. Сура, Х. Кольсон, Х. Энандес Ор&amp;shy;тега ж. б. сүрөтчүлөрдүн чыгармаларында ев&amp;shy;роп. ж-а амер. модернисттик агымдардын таа&amp;shy;сири бар. Улуттук реалисттик образдар С. Вос&amp;shy;и-Хиль, А. Бонилья, Х. О. Морель ж. б. живо&amp;shy;писчилердин чыгармаларында түзүлгөн.<br /> <br /> Ад.: &#039;&#039;Кремер Т. И.&#039;&#039; Доминиканская Республика. М., 1980; История Латынской Америки. М., 1979; т. 2,<br /> М., 1982. [[Категория:3-том, 86-170 бб]]<br /> </div>

Kadyrm