ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ - Түзөтүүлөр тарыхы

Begay, 08:56, 26 Февраль (Бирдин айы) 2026 карата

2026-02-26T08:56:11Z

← Мурунку нускасы		08:56, 26 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ</b> Ички Теңир-Тоодо, Жумгал кырка тоосу ~~м-н~~ Түндүк Кабак ~~ж-а~~ Соң-Көл тоолорунун аралыгында жайгашкан. Кызарттын белинен Көкөмерен суусуна чейин 80 <i>км</i> аралыкта созулуп жатат. Туурасы 30 <i>км</i>, таманы деңиз ~~деңг.ээлинен~~		<b type='title'>ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ</b> Ички Теңир-Тоодо, Жумгал кырка тоосу менен Түндүк Кабак жана Соң-Көл тоолорунун аралыгында жайгашкан. Кызарттын белинен Көкөмерен суусуна чейин 80 <i>км</i> аралыкта созулуп жатат. Туурасы 30 <i>км</i>, таманы деңиз деңгээлинен
	[[File:ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ87.png \| thumb \| none]] 1500–2600 <i>м</i> бийикте; батышты карай		[[File:ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ87.png \| thumb \| none]] 1500–2600 <i>м</i> бийикте; батышты карай өрөөн жапыздайт да (1485 <i>м</i>ге чейин) таманы кеңейип, Кайырма кыштагына жакын 25 <i>км</i>ге жетет. Чаектен батышты карай өрөөн кайра кууштай баштайт (10 <i>км</i>ге чейин). Тоо этегиндеги түзөңдөрдүн туурасы 4–8 <i>км</i> келип, Жумгал суусун карай эңкейиштеп (5–7°), суу боюндагы тектирлерге өтөт. Жумгал өрөөнүндө палеоген, неоген жана төртүнчүлүк мезгилдеринде пайда болгон чөкмө тоо тектер жатат. Жумгал өрөөнүнүн тоо капталдарында таш туз, жер астындагы суу, күрөң көмүр (Кара-Кече), курулуш материалдарынын кендери бар. Климаты кескин континенттик. Жайы ысык (30–32°Сге чейин), кышы суук (–30... –35°Сге чейин). Январдын орточо температурасы –16°Сге чейин. Июлдуку 20°С. Жылдык жаан-чачыны 250–500 <i>мм</i>. Өрөөндүн айланасындагы тоолордо мөңгү жана көп жылдык кар өтө аз, ошондуктан суулары кичине. Жумгал өрөөнүнө боз шыбактуу жарым чөл, шыбактуу-бетегелүү кургак талаа, бетеге, ак кылкандуу талаа, шалбаа жана шалбаалуу талаа, субальп жана альп ландшафттары мүнөздүү. Жарым чөл өрөөндүн Көкөмеренге туташ жаткан батыш бөлүгүндө тараган (шыбак, терскен, бетеге, ч и й аралаш өсөт). Кургак талаа жана талаа алкактары 1700–2700 <i>м</i> бийиктеги тоо капталдарына, бөксөлөргө мүнөздүү. 3200–3300 <i>м</i>ге чейин субальп, андан жогору альп шалбаасы тараган. Кара-Кече, Көлмө ж. б. сууларынын өрөөнүндө бир аз карагай токою бар. Жумгал суусунун боюнда тал, терек, чычырканак, жыгач бадалдар өсөт.<br>Өрөөндө мал чарба жана дыйканчылык өнүккөн. Күнгөй беттеринде кар туруксуз болгондуктан, кышкысын мал кыштатылат. Тескей тарабындагы шалбаа, шалбаалуу талаалар жайыт катары пайдаланылат. Дыйканчылык айрыкча Жумгал суусунун оң өйүзүндө өнүккөн. Мында буудай, арпа, жүгөрү, сулу жана көп жылдык тоют өсүмдүктөрү, ошондой эле жашылча-жемиш (батыш бөлүгүндө) өстүрүлөт. Айдоо аянтынын көбүн тоют өсүмдүктөрү ээлейт. Жумгал өрөөнүндө байыркы, орто кылымдагы элдүү пункттардын калдыктары (Кайырма), башка тарыхый эстеликтер бар.
	өрөөн жапыздайт да (1485 <i>м</i>ге чейин) таманы кеңейип, Кайырма кыштагына жакын 25 <i>км</i>ге жетет. Чаектен батышты карай өрөөн кайра кууштай баштайт (10 <i>км</i>ге чейин). Тоо этегиндеги түзөңдөрдүн туурасы 4–8 <i>км</i> келип, Жумгал суусун карай эңкейиштеп (5–7°), суу боюндагы тектирлерге өтөт. Жумгал өрөөнүндө палеоген, неоген ~~ж-а~~ төртүнчүлүк мезгилдеринде пайда болгон чөкмө тоо тектер жатат. Жумгал өрөөнүнүн тоо капталдарында таш туз, жер астындагы суу, күрөң көмүр (Кара- Кече), курулуш материалдарынын кендери бар. Климаты кескин континенттик. Жайы ысык (30–32°Сге чейин), кышы суук (–30... –35°Сге чейин). Январдын орточо температурасы –16°Сге чейин. Июлдуку 20°С. Жылдык жаан-чачыны 250–500 <i>мм</i>. Өрөөндүн айланасындагы тоолордо мөңгү ~~ж-а~~ көп жылдык кар өтө аз, ошондуктан суулары кичине. Жумгал өрөөнүнө боз шыбактуу жарым чөл, шыбактуу-бетегелүү кургак талаа, бетеге, ак кылкандуу талаа, шалбаа ~~ж-а~~ шалбаалуу талаа, субальп ~~ж-а~~ альп ландшафттары мүнөздүү. Жарым чөл өрөөндүн Көкөмеренге туташ жаткан батыш бөлүгүндө тараган (шыбак, терскен, бетеге, ч и й аралаш өсөт). Кургак талаа ~~ж-а~~ талаа алкактары 1700–2700 <i>м</i> бийиктеги тоо капталдарына, бөксөлөргө мүнөздүү. 3200–3300 <i>м</i>ге чейин субальп, андан жогору альп шалбаасы тараган. Кара-Кече, Көлмө ж. б. сууларынын өрөөнүндө бир аз карагай токою бар. Жумгал суусунун боюнда тал, терек, чычырканак, жыгач бадалдар өсөт.<br>Өрөөндө мал чарба ~~ж-а~~ дыйканчылык өнүккөн. Күнгөй беттеринде кар туруксуз болгондуктан, кышкысын мал кыштатылат. Тескей тарабындагы шалбаа, шалбаалуу талаалар жайыт катары пайдаланылат. Дыйканчылык айрыкча Жумгал суусунун оң өйүзүндө өнүккөн. Мында буудай, арпа, жүгөрү, сулу ~~ж-а~~ көп жылдык тоют өсүмдүктөрү, ошондой эле жашылча-жемиш (батыш бөлүгүндө) өстүрүлөт. Айдоо аянтынын көбүн тоют өсүмдүктөрү ээлейт. Жумгал өрөөнүндө байыркы, орто кылымдагы элдүү пункттардын калдыктары (Кайырма), башка тарыхый эстеликтер бар.
	[[Категория:3-том, 327-448 бб]]		[[Категория:3-том, 327-448 бб]]

Temirkan, 03:21, 25 Июль (Теке) 2025 карата

2025-07-25T03:21:52Z

← Мурунку нускасы		03:21, 25 Июль (Теке) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ</b> Ички Теңир-Тоодо, Жумгал кырка тоосу м-н ~~Түн.~~ Кабак ж-а Соң-Көл тоолорунун аралыгында жайгашкан. Кызарттын белинен Көкөмерен суусуна чейин 80 <i>км</i> аралыкта созулуп жатат. Туурасы 30 <i>км</i>, таманы деңиз деңг.		<b type='title'>ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ</b> Ички Теңир-Тоодо, Жумгал кырка тоосу м-н Түндүк Кабак ж-а Соң-Көл тоолорунун аралыгында жайгашкан. Кызарттын белинен Көкөмерен суусуна чейин 80 <i>км</i> аралыкта созулуп жатат. Туурасы 30 <i>км</i>, таманы деңиз деңг.ээлинен
	[[File:ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ87.png \| thumb \| none]] 1500–2600 <i>м</i> бийикте; батышты карай		[[File:ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ87.png \| thumb \| none]] 1500–2600 <i>м</i> бийикте; батышты карай
	өрөөн жапыздайт да (1485 <i>м</i>ге чейин) таманы кеңейип, Кайырма ~~кыш-на~~ жакын 25 <i>км</i>ге жетет. Чаектен батышты карай өрөөн кайра кууштай баштайт (10 <i>км</i>ге чейин). Тоо этегиндеги		өрөөн жапыздайт да (1485 <i>м</i>ге чейин) таманы кеңейип, Кайырма кыштагына жакын 25 <i>км</i>ге жетет. Чаектен батышты карай өрөөн кайра кууштай баштайт (10 <i>км</i>ге чейин). Тоо этегиндеги түзөңдөрдүн туурасы 4–8 <i>км</i> келип, Жумгал суусун карай эңкейиштеп (5–7°), суу боюндагы тектирлерге өтөт. Жумгал өрөөнүндө палеоген, неоген ж-а төртүнчүлүк мезгилдеринде пайда болгон чөкмө тоо тектер жатат. Жумгал өрөөнүнүн тоо капталдарында таш туз, жер астындагы суу, күрөң көмүр (Кара- Кече), курулуш материалдарынын кендери бар. Климаты кескин континенттик. Жайы ысык (30–32°Сге чейин), кышы суук (–30... –35°Сге чейин). Январдын орточо температурасы –16°Сге чейин. Июлдуку 20°С. Жылдык жаан-чачыны 250–500 <i>мм</i>. Өрөөндүн айланасындагы тоолордо мөңгү ж-а көп жылдык кар өтө аз, ошондуктан суулары кичине. Жумгал өрөөнүнө боз шыбактуу жарым чөл, шыбактуу-бетегелүү кургак талаа, бетеге, ак кылкандуу талаа, шалбаа ж-а шалбаалуу талаа, субальп ж-а альп ландшафттары мүнөздүү. Жарым чөл өрөөндүн Көкөмеренге туташ жаткан батыш бөлүгүндө тараган (шыбак, терскен, бетеге, ч и й аралаш өсөт). Кургак талаа ж-а талаа алкактары 1700–2700 <i>м</i> бийиктеги тоо капталдарына, бөксөлөргө мүнөздүү. 3200–3300 <i>м</i>ге чейин субальп, андан жогору альп шалбаасы тараган. Кара-Кече, Көлмө ж. б. сууларынын өрөөнүндө бир аз карагай токою бар. Жумгал суусунун боюнда тал, терек, чычырканак, жыгач бадалдар өсөт.<br>Өрөөндө мал чарба ж-а дыйканчылык өнүккөн. Күнгөй беттеринде кар туруксуз болгондуктан, кышкысын мал кыштатылат. Тескей тарабындагы шалбаа, шалбаалуу талаалар жайыт катары пайдаланылат. Дыйканчылык айрыкча Жумгал суусунун оң өйүзүндө өнүккөн. Мында буудай, арпа, жүгөрү, сулу ж-а көп жылдык тоют өсүмдүктөрү, ошондой эле жашылча-жемиш (батыш бөлүгүндө) өстүрүлөт. Айдоо аянтынын көбүн тоют өсүмдүктөрү ээлейт. Жумгал өрөөнүндө байыркы, орто кылымдагы элдүү пункттардын калдыктары (Кайырма), башка тарыхый эстеликтер бар.
	түзөңдөрдүн туурасы 4–8 <i>км</i> келип, Жумгал суусун карай эңкейиштеп (5–7°), суу боюндагы тектирлерге өтөт. ~~Ж. ө-ндө~~ палеоген, неоген ж-а төртүнчүлүк мезгилдеринде пайда болгон чөкмө тоо тектер жатат. ~~Ж. ө-нүн~~ тоо капталдарында таш туз, жер астындагы суу, күрөң көмүр (Кара- Кече), курулуш материалдарынын кендери бар. Климаты кескин континенттик. Жайы ысык (30–32°Сге чейин), кышы суук (–30... –35°Сге		[[Категория:3-том, 327-448 бб]]
	чейин). Январдын ~~орт. темп-расы~~ –16°Сге чейин. Июлдуку 20°С. Жылдык жаан-чачыны 250–500 <i>мм</i>. Өрөөндүн айланасындагы тоолордо мөңгү ж-а көп жылдык кар өтө аз, ошондуктан суулары кичине. ~~Ж. ө -нө~~ боз шыбактуу жарым
	чөл, шыбактуу-бетегелүү кургак та~~л аа~~, ~~бет еге~~, ак кылкандуу талаа, шалбаа ж-а шалбаалуу талаа, субальп ж-а альп ландшафттары мүнөздүү. Жарым чөл
	өрөөндүн Көкөмеренге туташ жаткан батыш бөлүгүндө тараган (шыбак, терскен, бетеге, ч и й ~~арал аш~~
	өсөт). Кургак талаа ж-а талаа алкактары ~~1700–~~
	~~2700~~ <i>м</i> бийиктеги тоо капталдарына, бөксөлөргө мүнөздүү. 3200–3300 <i>м</i>ге чейин субальп, андан жогору альп шалбаасы тараган. Кара-Кече, Көлмө ж. б. сууларынын өрөөнүндө бир аз карагай токою бар. Жумгал суусунун боюнда тал, терек, чычырканак, жыгач бадалдар өсөт.
	<br>Өрөөндө мал чарба ж-а дыйканчылык өнүккөн. Күнгөй беттеринде кар туруксуз болгондуктан, кышкысын мал кыштатылат. Тескей тарабындагы шалбаа, шалбаалуу талаалар жайыт катары пайдаланылат. Дыйканчылык айрыкча Жумгал суусунун оң өйүзүндө өнүккөн. Мында буудай, арпа, жүгөрү, сулу ж-а көп жылдык тоют
	өсүмдүктөрү, о. эле жашылча-жемиш (батыш
	бөлүгүндө) өстүрүлөт. Айдоо аянтынын көбүн тоют өсүмдүктөрү ээлейт. ~~Ж. ө-ндө~~ байыркы, о.кылымдагы элдүү пункттардын калдыктары (Кайырма), башка тарыхый эстеликтер бар. [[Категория:3-том, 327-448 бб]]

Kadyrm: 1 версия

2025-05-02T13:51:58Z

1 версия

← Мурунку нускасы	13:51, 2 Май (Бугу) 2025 -деги абалы
(Айырма жок)

vol3>KadyrM, 07:34, 2 Май (Бугу) 2025 карата

2025-05-02T07:34:55Z

Жаңы барак

ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ Ички Теңир-Тоодо, Жумгал кырка тоосу м-н Түн. Кабак ж-а Соң-Көл тоолорунун аралыгында жайгашкан. Кызарттын белинен Көкөмерен суусуна чейин 80 км аралыкта созулуп жатат. Туурасы 30 км, таманы деңиз деңг.
[[File:ЖУМГАЛ ӨРӨӨНҮ87.png | thumb | none]] 1500–2600 м бийикте; батышты карай
өрөөн жапыздайт да (1485 мге чейин) таманы кеңейип, Кайырма кыш-на жакын 25 кмге жетет. Чаектен батышты карай өрөөн кайра кууштай баштайт (10 кмге чейин). Тоо этегиндеги
түзөңдөрдүн туурасы 4–8 км келип, Жумгал суусун карай эңкейиштеп (5–7°), суу боюндагы тектирлерге өтөт. Ж. ө-ндө палеоген, неоген ж-а төртүнчүлүк мезгилдеринде пайда болгон чөкмө тоо тектер жатат. Ж. ө-нүн тоо капталдарында таш туз, жер астындагы суу, күрөң көмүр (Кара- Кече), курулуш материалдарынын кендери бар. Климаты кескин континенттик. Жайы ысык (30–32°Сге чейин), кышы суук (–30... –35°Сге
чейин). Январдын орт. темп-расы –16°Сге чейин. Июлдуку 20°С. Жылдык жаан-чачыны 250–500 мм. Өрөөндүн айланасындагы тоолордо мөңгү ж-а көп жылдык кар өтө аз, ошондуктан суулары кичине. Ж. ө -нө боз шыбактуу жарым
чөл, шыбактуу-бетегелүү кургак тал аа, бет еге, ак кылкандуу талаа, шалбаа ж-а шалбаалуу талаа, субальп ж-а альп ландшафттары мүнөздүү. Жарым чөл
өрөөндүн Көкөмеренге туташ жаткан батыш бөлүгүндө тараган (шыбак, терскен, бетеге, ч и й арал аш
өсөт). Кургак талаа ж-а талаа алкактары 1700–
2700 м бийиктеги тоо капталдарына, бөксөлөргө мүнөздүү. 3200–3300 мге чейин субальп, андан жогору альп шалбаасы тараган. Кара-Кече, Көлмө ж. б. сууларынын өрөөнүндө бир аз карагай токою бар. Жумгал суусунун боюнда тал, терек, чычырканак, жыгач бадалдар өсөт.
 Өрөөндө мал чарба ж-а дыйканчылык өнүккөн. Күнгөй беттеринде кар туруксуз болгондуктан, кышкысын мал кыштатылат. Тескей тарабындагы шалбаа, шалбаалуу талаалар жайыт катары пайдаланылат. Дыйканчылык айрыкча Жумгал суусунун оң өйүзүндө өнүккөн. Мында буудай, арпа, жүгөрү, сулу ж-а көп жылдык тоют
өсүмдүктөрү, о. эле жашылча-жемиш (батыш
бөлүгүндө) өстүрүлөт. Айдоо аянтынын көбүн тоют өсүмдүктөрү ээлейт. Ж. ө-ндө байыркы, о.кылымдагы элдүү пункттардын калдыктары (Кайырма), башка тарыхый эстеликтер бар. [[Категория:3-том, 327-448 бб]]