КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ - Түзөтүүлөр тарыхы

Dilde, 03:10, 4 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата

2025-12-04T03:10:18Z

← Мурунку нускасы		03:10, 4 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ</b> (Beta vulgaris L. var. saccharifera) – өсүмдүктөрдүн шакардуулар тукумунун <i>кызылча</i> уруусунун бир түрү; кант алынуучу эки жылдык техникалык өсүмдүк. Биринчи жылы түбүнөн жалбырак, ширелүү, канттуу азык-тамыр пайда болот. Кант кызылчасынын тамыры жоон, негизги мөмө тамырынан жыш каптал тамырлары 100 <i>см</i>ге чейин топуракка сойлоп өсөт. Сабактуу жалбырагы тамырынан өсүп, жазы болот. Экинчи жылы жалбырак моюнчасындагы бүчүрдөн гүл сабагы өсүп чыгат. Кант кызылчасынын паренхима тканында кант жыйналып, ал азыктамырдын орто (жоон) жеринде көп (17–18%) болот. Аба ырайынын ыңгайлуу шартында уругу 6–8 күндө өсүп чыгат. Ар бир түп 7ге жакын жалбырак байлап, анын өсүү убагы 25–70 күнгө созулат. Вегетация мезгилинин ортосунда жалбырагы м-н тамыр системасы өсүп, кант аз топтолот, экинчи жарымында кызылчада кургак зат, көбүнчө кант көп пайда болот.		<b type='title'>КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ</b> (Beta vulgaris L. var. saccharifera) – өсүмдүктөрдүн шакардуулар тукумунун <i>кызылча</i> уруусунун бир түрү; кант алынуучу эки жылдык техникалык өсүмдүк. Биринчи жылы түбүнөн жалбырак, ширелүү, канттуу азык-тамыр пайда болот. Кант кызылчасынын тамыры жоон, негизги мөмө тамырынан жыш каптал тамырлары 100 <i>см</i>ге чейин топуракка сойлоп өсөт. Сабактуу жалбырагы тамырынан өсүп, жазы болот. Экинчи жылы жалбырак моюнчасындагы бүчүрдөн гүл сабагы өсүп чыгат. Кант кызылчасынын паренхима тканында кант жыйналып, ал азык-тамырдын орто (жоон) жеринде көп (17–18%) болот. Аба ырайынын ыңгайлуу шартында уругу 6–8 күндө өсүп чыгат. Ар бир түп 7ге жакын жалбырак байлап, анын өсүү убагы 25–70 күнгө созулат. Вегетация мезгилинин ортосунда жалбырагы м-н тамыр системасы өсүп, кант аз топтолот, экинчи жарымында кызылчада кургак зат, көбүнчө кант көп пайда болот.

	[[File:КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ25.png \| thumb \| none]]		[[File:КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ25.png \| thumb \| none]]
	Июль – сентябрь айларында жалбырак м-н тамырдын өсүшү басаңдап, канттуулугу артат. Кант кызылчасы чиринди катмары калың ж-а агрофизикалык касиети жогору кара топуракта жакшы өсүп, арбын түшүм берет. Кара топураксыз аянтта деле органикалык ж-а минерал жер семирткичтер м-н кошумча азыктандыруу аркылуу мол түшүм алууга болот.<br>Кант кызылчасы – тамак өнөр жайынын баалуу сырьёсу. Андан канттан башка тоют (топ, шире ж-а жалбырак) да алынат. Кант кызылчасынан алынуучу кант дүйнөдө алынган канттын 30%ин түзөт. Кант кызылчасында 75% суу, 25% кургак зат (анын ичинде кант 23%), 2,5% клетчатка, 2,5% пектин, 0,8% фруктоза м-н глюкоза ж-а 1,1% азотсуз зат болот. Кыргызстанда ал 1925-жылдан баштап айдала баштаган. Алгачкы мезгилде аз түшүм жыйналган. Кийин агротехникалык эрежелерди сактоонун, техниканы, минералдык ж-а органикалык жер семирткичтерди колдонуунун натыйжасында түшүм арбып, аянты да көбөйгөн. Кант кызылчасы республиканын шартында гектарынан 300–350 <i>ц</i> түшүм алыш үчүн 200 <i>кг</i>га жакын азот, 40 <i>кг</i> фосфор ж-а 150–200 <i>кг</i> калий талап кылынат. Кыргызстанда Кыргыз полигибриди 18, Кыргыздын бир уруктуу-25, Бийск-52, Романовдун бир уруктуу- 32 ж. б. сорттору себилет.		Июль – сентябрь айларында жалбырак м-н тамырдын өсүшү басаңдап, канттуулугу артат. Кант кызылчасы чиринди катмары калың ж-а агрофизикалык касиети жогору кара топуракта жакшы өсүп, арбын түшүм берет. Кара топураксыз аянтта деле органикалык ж-а минерал жер семирткичтер м-н кошумча азыктандыруу аркылуу мол түшүм алууга болот. <br>Кант кызылчасы – тамак өнөр жайынын баалуу сырьёсу. Андан канттан башка тоют (топ, шире ж-а жалбырак) да алынат. Кант кызылчасынан алынуучу кант дүйнөдө алынган канттын 30%ин түзөт. Кант кызылчасында 75% суу, 25% кургак зат (анын ичинде кант 23%), 2,5% клетчатка, 2,5% пектин, 0,8% фруктоза м-н глюкоза ж-а 1,1% азотсуз зат болот. Кыргызстанда ал 1925-жылдан баштап айдала баштаган. Алгачкы мезгилде аз түшүм жыйналган. Кийин агротехникалык эрежелерди сактоонун, техниканы, минералдык ж-а органикалык жер семирткичтерди колдонуунун натыйжасында түшүм арбып, аянты да көбөйгөн. Кант кызылчасы республиканын шартында гектарынан 300–350 <i>ц</i> түшүм алыш үчүн, ар бир гектарга 200 <i>кг</i>га жакын азот, 40 <i>кг</i> фосфор ж-а 150–200 <i>кг</i> калий талап кылынат. Кыргызстанда Кыргыз полигибриди 18, Кыргыздын бир уруктуу-25, Бийск-52, Романовдун бир уруктуу- 32 ж. б. сорттору себилет.


	Ад.: Свекловодство, 3 изд. М., 1964; <i>Акималиев А.</i> Сахарная свекла в Киргизии. Ф., 1982; <i>Ибраимов Н.</i> Техникалык өсүмдүктөр жана аларды Кыргызстанда өстүрүүнүн алдыңкы ыкмалары. Б., 1994.		Ад.: Свекловодство, 3 изд. М., 1964; <i>Акималиев А.</i> Сахарная свекла в Киргизии. Ф., 1982; <i>Ибраимов Н.</i> Техникалык өсүмдүктөр жана аларды Кыргызстанда өстүрүүнүн алдыңкы ыкмалары. Б., 1994.

Temirkan, 07:31, 6 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 карата

2025-11-06T07:31:21Z

← Мурунку нускасы		07:31, 6 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ</b> (Beta vulgaris L. var. saccharifera) – өсүмдүктөрдүн шакардуулар тукумунун <i>кызылча</i> уруусунун бир түрү; кант алынуучу эки жылдык ~~тех.~~ өсүмдүк. Биринчи жылы түбүнөн жалбырак, ширелүү, канттуу азык-тамыр пайда болот. ~~К. к-нын~~ тамыры жоон, негизги мөмө тамырынан жыш каптал тамырлары 100 <i>см</i>ге чейин топуракка сойлоп өсөт. Сабактуу жалбырагы тамырынан өсүп, жазы болот. Экинчи жылы жалбырак моюнчасындагы бүчүрдөн гүл сабагы өсүп чыгат. ~~К. к-нын па-~~		<b type='title'>КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ</b> (Beta vulgaris L. var. saccharifera) – өсүмдүктөрдүн шакардуулар тукумунун <i>кызылча</i> уруусунун бир түрү; кант алынуучу эки жылдык техникалык өсүмдүк. Биринчи жылы түбүнөн жалбырак, ширелүү, канттуу азык-тамыр пайда болот. Кант кызылчасынын тамыры жоон, негизги мөмө тамырынан жыш каптал тамырлары 100 <i>см</i>ге чейин топуракка сойлоп өсөт. Сабактуу жалбырагы тамырынан өсүп, жазы болот. Экинчи жылы жалбырак моюнчасындагы бүчүрдөн гүл сабагы өсүп чыгат. Кант кызылчасынын паренхима тканында кант жыйналып, ал азыктамырдын орто (жоон) жеринде көп (17–18%) болот. Аба ырайынын ыңгайлуу шартында уругу 6–8 күндө өсүп чыгат. Ар бир түп 7ге жакын жалбырак байлап, анын өсүү убагы 25–70 күнгө созулат. Вегетация мезгилинин ортосунда жалбырагы м-н тамыр системасы өсүп, кант аз топтолот, экинчи жарымында кызылчада кургак зат, көбүнчө кант көп пайда болот.

	~~ренхима~~ тканында кант жыйналып, ал азыктамырдын орто (жоон) жеринде көп (17–18%)
	болот. Аба ырайынын ыңгайлуу шартында уругу 6–8 күндө өсүп чыгат. Ар бир түп 7ге жакын жалбырак байлап, анын өсүү убагы 25–70 күнгө
	созулат. Вегетация мезгилинин ортосунда жалбырагы м-н тамыр системасы өсүп, кант аз топтолот, экинчи жарымында кызылчада кургак
	зат, көбүнчө кант көп пайда болот.

	[[File:КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ25.png \| thumb \| none]]		[[File:КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ25.png \| thumb \| none]]
	Июль – сентябрь айларында жалбырак м-н тамырдын		Июль – сентябрь айларында жалбырак м-н тамырдын өсүшү басаңдап, канттуулугу артат. Кант кызылчасы чиринди катмары калың ж-а агрофизикалык касиети жогору кара топуракта жакшы өсүп, арбын түшүм берет. Кара топураксыз аянтта деле органикалык ж-а минерал жер семирткичтер м-н кошумча азыктандыруу аркылуу мол түшүм алууга болот.<br>Кант кызылчасы – тамак өнөр жайынын баалуу сырьёсу. Андан канттан башка тоют (топ, шире ж-а жалбырак) да алынат. Кант кызылчасынан алынуучу кант дүйнөдө алынган канттын 30%ин түзөт. Кант кызылчасында 75% суу, 25% кургак зат (анын ичинде кант 23%), 2,5% клетчатка, 2,5% пектин, 0,8% фруктоза м-н глюкоза ж-а 1,1% азотсуз зат болот. Кыргызстанда ал 1925-жылдан баштап айдала баштаган. Алгачкы мезгилде аз түшүм жыйналган. Кийин агротехникалык эрежелерди сактоонун, техниканы, минералдык ж-а органикалык жер семирткичтерди колдонуунун натыйжасында түшүм арбып, аянты да көбөйгөн. Кант кызылчасы республиканын шартында гектарынан 300–350 <i>ц</i> түшүм алыш үчүн 200 <i>кг</i>га жакын азот, 40 <i>кг</i> фосфор ж-а 150–200 <i>кг</i> калий талап кылынат. Кыргызстанда Кыргыз полигибриди 18, Кыргыздын бир уруктуу-25, Бийск-52, Романовдун бир уруктуу- 32 ж. б. сорттору себилет.
	өсүшү басаңдап, канттуулугу артат. ~~К. к.~~ чиринди катмары калың ж-а ~~агрофиз.~~ касиети жогору кара топуракта жакшы өсүп, арбын түшүм берет. Кара топураксыз аянтта деле ~~орг.~~ ж-а минерал жер семирткичтер м-н кошумча азыктандыруу аркылуу мол түшүм алууга болот.<br>
	~~К. к.~~ – тамак ~~ө. ж-нын~~ баалуу сырьёсу. Андан
	канттан башка тоют (топ, шире ж-а жалбырак) да алынат. ~~К. к-нан~~ алынуучу кант дүйнөдө алынган канттын 30%ин
	түзөт. ~~К. к-нда~~ 75% суу, 25% кургак зат (~~а. и.~~ кант 23%), 2,5% клетчатка,
	2,5% пектин, 0,8% фруктоза м-н глюкоза ж-а 1,1% азотсуз зат болот. ~~Кырг-нда~~ ал 1925-жылдан баштап айдала баштаган. Алгачкы мезгилде аз түшүм жыйналган. Кийин ~~агротех.~~ эрежелерди сактоонун, техниканы, минералдык. ж-а ~~орг.~~ жер семирткичтерди колдонуунун натыйжасында түшүм арбып, аянты да көбөйгөн. ~~К. к. респ~~нын шартында гектарынан 300–350 <i>ц</i> түшүм
	алыш үчүн 200 <i>кг</i>га жакын азот, 40 <i>кг</i> фосфор ж-а 150–200 <i>кг</i> калий талап кылынат. ~~Кырг-н~~да Кыргыз полигибриди 18, Кыргыздын бир уруктуу-25, Бийск-52, Романовдун бир уруктуу- 32 ж. б. сорттору себилет.


20 сап:		9 сап:
	<p align='right'><i type='author'>Ж. Маткеримова, Г. Эшимкулова.</i></p>		<p align='right'><i type='author'>Ж. Маткеримова, Г. Эшимкулова.</i></p>
	[[Категория:4-том, 51-100 бб]]		[[Категория:4-том, 51-100 бб]]

Kadyrm: 1 версия

2025-09-07T08:08:09Z

1 версия

← Мурунку нускасы	08:08, 7 Сентябрь (Аяк оона) 2025 -деги абалы
(Айырма жок)

vol4>KadyrM, 02:00, 7 Сентябрь (Аяк оона) 2025 карата

2025-09-07T02:00:04Z

Жаңы барак

КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ (Beta vulgaris L. var. saccharifera) – өсүмдүктөрдүн шакардуулар тукумунун кызылча уруусунун бир түрү; кант алынуучу эки жылдык тех. өсүмдүк. Биринчи жылы түбүнөн жалбырак, ширелүү, канттуу азык-тамыр пайда болот. К. к-нын тамыры жоон, негизги мөмө тамырынан жыш каптал тамырлары 100 смге чейин топуракка сойлоп өсөт. Сабактуу жалбырагы тамырынан өсүп, жазы болот. Экинчи жылы жалбырак моюнчасындагы бүчүрдөн гүл сабагы өсүп чыгат. К. к-нын па-

ренхима тканында кант жыйналып, ал азыктамырдын орто (жоон) жеринде көп (17–18%)
болот. Аба ырайынын ыңгайлуу шартында уругу 6–8 күндө өсүп чыгат. Ар бир түп 7ге жакын жалбырак байлап, анын өсүү убагы 25–70 күнгө
созулат. Вегетация мезгилинин ортосунда жалбырагы м-н тамыр системасы өсүп, кант аз топтолот, экинчи жарымында кызылчада кургак
зат, көбүнчө кант көп пайда болот.

[[File:КАНТ КЫЗЫЛЧАСЫ25.png | thumb | none]]
Июль – сентябрь айларында жалбырак м-н тамырдын
өсүшү басаңдап, канттуулугу артат. К. к. чиринди катмары калың ж-а агрофиз. касиети жогору кара топуракта жакшы өсүп, арбын түшүм берет. Кара топураксыз аянтта деле орг. ж-а минерал жер семирткичтер м-н кошумча азыктандыруу аркылуу мол түшүм алууга болот. 
К. к. – тамак ө. ж-нын баалуу сырьёсу. Андан
канттан башка тоют (топ, шире ж-а жалбырак) да алынат. К. к-нан алынуучу кант дүйнөдө алынган канттын 30%ин
түзөт. К. к-нда 75% суу, 25% кургак зат (а. и. кант 23%), 2,5% клетчатка,
2,5% пектин, 0,8% фруктоза м-н глюкоза ж-а 1,1% азотсуз зат болот. Кырг-нда ал 1925-жылдан баштап айдала баштаган. Алгачкы мезгилде аз түшүм жыйналган. Кийин агротех. эрежелерди сактоонун, техниканы, минералдык. ж-а орг. жер семирткичтерди колдонуунун натыйжасында түшүм арбып, аянты да көбөйгөн. К. к. респнын шартында гектарынан 300–350 ц түшүм
алыш үчүн 200 кгга жакын азот, 40 кг фосфор ж-а 150–200 кг калий талап кылынат. Кырг-нда Кыргыз полигибриди 18, Кыргыздын бир уруктуу-25, Бийск-52, Романовдун бир уруктуу- 32 ж. б. сорттору себилет.

Ад.: Свекловодство, 3 изд. М., 1964; Акималиев А. Сахарная свекла в Киргизии. Ф., 1982; Ибраимов Н. Техникалык өсүмдүктөр жана аларды Кыргызстанда өстүрүүнүн алдыңкы ыкмалары. Б., 1994.

Ж. Маткеримова, Г. Эшимкулова.
[[Категория:4-том, 51-100 бб]]