<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3</id>
	<title>КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;action=history"/>
	<updated>2026-04-23T02:55:08Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=34828&amp;oldid=prev</id>
		<title>Temirkan, 10:15, 30 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=34828&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-10-30T10:15:43Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:15, 30 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&#039;title&#039;&amp;gt;КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ&amp;lt;/b&amp;gt; , М у з - Т о о &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Борб.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&#039;title&#039;&amp;gt;КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ&amp;lt;/b&amp;gt; , М у з - Т о о &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Борбордук &lt;/ins&gt;ж-а Чыгыш Теңир-Тоонун, негизги бөлүгү &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Кыргызстандын&lt;/ins&gt;, чыгыш жагы ж-а &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түштүк &lt;/ins&gt;капталдары Кытайдын, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түндүк &lt;/ins&gt;капталдары Казакстандын ай&amp;amp;shy;магында. Батышынан Сары-Жаз, чыгышынан Музарт өрөөндөрү, түндүгүнөн Текес, түштүгүнөн Тарим ойдуңдары м-н чектешет. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Узундугу &lt;/ins&gt;200 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, туу&amp;amp;shy;расы 50–60 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, жалпы аянты 10 миң &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;ден ашык. Батышында Меридиан кырка тоосуна та&amp;amp;shy;калат. Батыш тарабындагы негизги кырка тоо-&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ж-а Чыгыш Теңир-Тоонун, негизги бөлүгү &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Кырг-ндын&lt;/del&gt;, чыгыш жагы ж-а &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түш. &lt;/del&gt;капталдары Кытайдын, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түн. &lt;/del&gt;капталдары Казакстандын ай&amp;amp;shy;магында. Батышынан Сары-Жаз, чыгышынан Музарт өрөөндөрү, түндүгүнөн Текес, түштүгүнөн Тарим ойдуңдары м-н чектешет. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Уз. &lt;/del&gt;200 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, туу&amp;amp;shy;расы 50–60 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, жалпы аянты 10 миң &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;ден&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ашык. Батышында Меридиан кырка тоосуна та&amp;amp;shy;калат. Батыш тарабындагы негизги кырка тоо-&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[File:КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ24.png | thumb | Кан-Теңир тоосу.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[File:КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ24.png | thumb | Кан-Теңир тоосу.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;лор: &amp;lt;i&amp;gt;Тескей Ала-Тоо,&amp;lt;/i&amp;gt; Адыр-Төр тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Сары-Жаз кырка тоосу, Теңир-Тоо, Эңилчек кырка тоосу,&amp;lt;/i&amp;gt; Кайыңды кырка тоосу, Көйкап тоосу, Май-Баш тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Боз-Кыр кырка тоосу;&amp;lt;/i&amp;gt; чыгышында: Ка&amp;amp;shy;лык-Тоо, Сайкал ж. б. Мында Теңир-Тоонун эң&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;лор: &amp;lt;i&amp;gt;Тескей Ала-Тоо,&amp;lt;/i&amp;gt; Адыр-Төр тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Сары-Жаз кырка тоосу, Теңир-Тоо, Эңилчек кырка тоосу,&amp;lt;/i&amp;gt; Кайыңды кырка тоосу, Көйкап тоосу, Май-Баш тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Боз-Кыр кырка тоосу;&amp;lt;/i&amp;gt; чыгышында: Ка&amp;amp;shy;лык-Тоо, Сайкал ж. б. Мында Теңир-Тоонун эң бийик бөлүгү – &amp;lt;i&amp;gt;Жеңиш&amp;lt;/i&amp;gt; (7439 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) ж-а &amp;lt;i&amp;gt;Кан-Тоо&amp;lt;/i&amp;gt; (6995 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) чокулары жайгашкан. Эң жапыз жери 1687 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt; бийикте болгондуктан, бийиктик ампли&amp;amp;shy;тудасы 5759 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;ге жетет. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Орточо бийиктиги &lt;/ins&gt;3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;. Рельефтин жогорку ярусу басымдуулук кылат. Неогендин башталышынан азыркы мезгилге че&amp;amp;shy;йинки кыймылдын негизги багыты – көтөрүлүү.&amp;lt;br&amp;gt;Неогенге чейинки түздүктөр азыр 3000–3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt; бийикте тектирленген түздүк түрүндө сакталган (сырт). Өрөөндөр негизги структураларга жара&amp;amp;shy;ша кеңдик &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;боюнча &lt;/ins&gt;жайгашкан. Негизинен проте&amp;amp;shy;розойдо ж-а төмөнкү палеозойдо пайда болгон мраморлошкон акиташ теги, кристаллдык ж-а чополуу сланец, мрамор ж-а аларды жиреп чык&amp;amp;shy;кан гранит-диорит тектеринен турат. Чет-жак&amp;amp;shy;тарында неогендин кызгылт тектери да кезде&amp;amp;shy;шет. Климаты кескин континенттик, бийикте&amp;amp;shy;ген сайын өзгөрөт. Жаан-чачын да ар жеринде ар кыл. Меридиан кырка тоосунун батыш кап&amp;amp;shy;талында жылдык жаан-чачыны 1000 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt;ге че&amp;amp;shy;йин болсо, Эңилчек өрөөнүндө 250 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt; гана жаайт. 3000 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2 &amp;lt;/sup&amp;gt;жери же жалпы аянтынын 30%и мөңгү м-н капталган. Ири мөңгүлөрү: &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түштүк &lt;/ins&gt;Эңилчек (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;узундугу &lt;/ins&gt;59 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, аянты 613 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;); &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түндүк &lt;/ins&gt;Эңил&amp;amp;shy;чек (39 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 203 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Кайыңды (26 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 107 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Адыр-Төр (20 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 75 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Семёнов (21 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 74 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;). Кытай тарабында Темир-Суу, Сайкал, Түндүк ж. б. мөңгүлөр бар. Сууларынын көбү Та&amp;amp;shy;римдин алабына таандык; ирилери: Сары-Жаз, Түн. Текес, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түштүк &lt;/ins&gt;Темир-Суу. Ландшафты би&amp;amp;shy;йиктик зоналуулук &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;боюнча &lt;/ins&gt;өзгөрөт. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түштүк &lt;/ins&gt;капталы&amp;amp;shy;нын этектерине чөл ж-а жарым чөл, андан жо&amp;amp;shy;гору кургак талаа ж-а талаа, ички өрөөндөрүндө ж-а &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түндүк &lt;/ins&gt;капталында токой, андан бийик суб&amp;amp;shy;альп, альп, шалбаа ж-а субнивалдык гляциал&amp;amp;shy;дык-нивалдык суук ландшафттар жайгашкан. Жаныбарлары: тоо эчки, аркар, аюу, илбирс ж. б. Бул аймакты эзелтен кыргыздар мекен&amp;amp;shy;дейт. Аты тоонун өтө бийиктигине байланыш&amp;amp;shy;туу пайда болгон: «теңирдин (асмандын) каны (падышасы)»; «асман мелжиген тоо» маанисин&amp;amp;shy;де. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Экологиялык &lt;/ins&gt;жактан Теңир-Тоонун эң таза жана рельефи татаал аймагы.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;бийик бөлүгү – &amp;lt;i&amp;gt;Жеңиш&amp;lt;/i&amp;gt; (7439 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) ж-а &amp;lt;i&amp;gt;Кан-Тоо&amp;lt;/i&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;(6995 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) чокулары жайгашкан. Эң жапыз жери 1687 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt; бийикте болгондуктан, бийиктик ампли&amp;amp;shy;тудасы 5759 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;ге жетет. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Орт. бийикт. &lt;/del&gt;3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;. Рельефтин жогорку ярусу басымдуулук кылат. Неогендин башталышынан азыркы мезгилге че&amp;amp;shy;йинки кыймылдын негизги багыты – көтөрүлүү.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Неогенге чейинки түздүктөр азыр 3000–3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;бийикте тектирленген түздүк түрүндө сакталган (сырт). Өрөөндөр негизги структураларга жара&amp;amp;shy;ша кеңдик &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б-ча &lt;/del&gt;жайгашкан. Негизинен проте&amp;amp;shy;розойдо ж-а төмөнкү палеозойдо пайда болгон мраморлошкон акиташ теги, кристаллдык ж-а&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;чополуу сланец, мрамор ж-а аларды жиреп чык&amp;amp;shy;кан гранит-диорит тектеринен турат. Чет-жак&amp;amp;shy;тарында неогендин кызгылт тектери да кезде&amp;amp;shy;шет. Климаты кескин континенттик, бийикте&amp;amp;shy;ген сайын өзгөрөт. Жаан-чачын да ар жеринде ар кыл. Меридиан кырка тоосунун батыш кап&amp;amp;shy;талында жылдык жаан-чачыны 1000 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt;ге че&amp;amp;shy;йин болсо, Эңилчек өрөөнүндө 250 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt; гана жаайт. 3000 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2 &amp;lt;/sup&amp;gt;жери же жалпы аянтынын 30%и мөңгү м-н капталган. Ири мөңгүлөрү: &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түш. &lt;/del&gt;Эңилчек (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;уз. &lt;/del&gt;59 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, аянты 613 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;); &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түн. &lt;/del&gt;Эңил&amp;amp;shy;чек (39 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 203 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Кайыңды (26 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 107 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;),&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Адыр-Төр (20 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 75 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Семёнов (21 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 74 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;). Кытай тарабында Темир-Суу, Сайкал, Түндүк ж. б. мөңгүлөр бар. Сууларынын көбү Та&amp;amp;shy;римдин алабына таандык; ирилери: Сары-Жаз, Түн. Текес, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түш. &lt;/del&gt;Темир-Суу. Ландшафты би&amp;amp;shy;йиктик зоналуулук &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б-ча &lt;/del&gt;өзгөрөт. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Түш. &lt;/del&gt;капталы&amp;amp;shy;нын этектерине чөл ж-а жарым чөл, андан жо&amp;amp;shy;гору кургак талаа ж-а талаа, ички өрөөндөрүндө ж-а &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түн. &lt;/del&gt;капталында токой, андан бийик суб&amp;amp;shy;альп, альп, шалбаа ж-а субнивалдык гляциал&amp;amp;shy;дык-нивалдык суук ландшафттар жайгашкан. Жаныбарлары: тоо эчки, аркар, аюу, илбирс ж. б. Бул аймакты эзелтен кыргыздар мекен&amp;amp;shy;дейт. Аты тоонун өтө бийиктигине байланыш&amp;amp;shy;туу пайда болгон: «теңирдин (асмандын) каны (падышасы)»; «асман мелжиген тоо» маанисин&amp;amp;shy;де. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Экол. &lt;/del&gt;жактан Теңир-Тоонун эң таза жана рельефи татаал аймагы.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:4-том, 51-100 бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:4-том, 51-100 бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=31462&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=31462&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-09-07T08:08:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;08:08, 7 Сентябрь (Аяк оона) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=31461&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol4&gt;KadyrM, 02:00, 7 Сентябрь (Аяк оона) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%90%D0%9D-%D0%A2%D0%95%D2%A2%D0%98%D0%A0_%D0%A2%D0%9E%D0%9E_%D0%A2%D0%9E%D0%9E%D0%9C%D0%A3&amp;diff=31461&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-09-07T02:00:04Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&amp;#039;title&amp;#039;&amp;gt;КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ&amp;lt;/b&amp;gt; , М у з - Т о о Борб.&lt;br /&gt;
ж-а Чыгыш Теңир-Тоонун, негизги бөлүгү Кырг-ндын, чыгыш жагы ж-а түш. капталдары Кытайдын, түн. капталдары Казакстандын ай&amp;amp;shy;магында. Батышынан Сары-Жаз, чыгышынан Музарт өрөөндөрү, түндүгүнөн Текес, түштүгүнөн Тарим ойдуңдары м-н чектешет. Уз. 200 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, туу&amp;amp;shy;расы 50–60 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, жалпы аянты 10 миң &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;ден&lt;br /&gt;
ашык. Батышында Меридиан кырка тоосуна та&amp;amp;shy;калат. Батыш тарабындагы негизги кырка тоо-&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[File:КАН-ТЕҢИР ТОО ТООМУ24.png | thumb | Кан-Теңир тоосу.]]&lt;br /&gt;
лор: &amp;lt;i&amp;gt;Тескей Ала-Тоо,&amp;lt;/i&amp;gt; Адыр-Төр тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Сары-Жаз кырка тоосу, Теңир-Тоо, Эңилчек кырка тоосу,&amp;lt;/i&amp;gt; Кайыңды кырка тоосу, Көйкап тоосу, Май-Баш тоосу, &amp;lt;i&amp;gt;Боз-Кыр кырка тоосу;&amp;lt;/i&amp;gt; чыгышында: Ка&amp;amp;shy;лык-Тоо, Сайкал ж. б. Мында Теңир-Тоонун эң&lt;br /&gt;
бийик бөлүгү – &amp;lt;i&amp;gt;Жеңиш&amp;lt;/i&amp;gt; (7439 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) ж-а &amp;lt;i&amp;gt;Кан-Тоо&amp;lt;/i&amp;gt;&lt;br /&gt;
(6995 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;) чокулары жайгашкан. Эң жапыз жери 1687 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt; бийикте болгондуктан, бийиктик ампли&amp;amp;shy;тудасы 5759 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;ге жетет. Орт. бийикт. 3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;. Рельефтин жогорку ярусу басымдуулук кылат. Неогендин башталышынан азыркы мезгилге че&amp;amp;shy;йинки кыймылдын негизги багыты – көтөрүлүү.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
Неогенге чейинки түздүктөр азыр 3000–3500 &amp;lt;i&amp;gt;м&amp;lt;/i&amp;gt;&lt;br /&gt;
бийикте тектирленген түздүк түрүндө сакталган (сырт). Өрөөндөр негизги структураларга жара&amp;amp;shy;ша кеңдик б-ча жайгашкан. Негизинен проте&amp;amp;shy;розойдо ж-а төмөнкү палеозойдо пайда болгон мраморлошкон акиташ теги, кристаллдык ж-а&lt;br /&gt;
чополуу сланец, мрамор ж-а аларды жиреп чык&amp;amp;shy;кан гранит-диорит тектеринен турат. Чет-жак&amp;amp;shy;тарында неогендин кызгылт тектери да кезде&amp;amp;shy;шет. Климаты кескин континенттик, бийикте&amp;amp;shy;ген сайын өзгөрөт. Жаан-чачын да ар жеринде ар кыл. Меридиан кырка тоосунун батыш кап&amp;amp;shy;талында жылдык жаан-чачыны 1000 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt;ге че&amp;amp;shy;йин болсо, Эңилчек өрөөнүндө 250 &amp;lt;i&amp;gt;мм&amp;lt;/i&amp;gt; гана жаайт. 3000 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2 &amp;lt;/sup&amp;gt;жери же жалпы аянтынын 30%и мөңгү м-н капталган. Ири мөңгүлөрү: Түш. Эңилчек (уз. 59 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, аянты 613 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;); Түн. Эңил&amp;amp;shy;чек (39 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 203 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Кайыңды (26 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 107 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;),&lt;br /&gt;
Адыр-Төр (20 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 75 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;), Семёнов (21 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;, 74 &amp;lt;i&amp;gt;км&amp;lt;/i&amp;gt;&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;). Кытай тарабында Темир-Суу, Сайкал, Түндүк ж. б. мөңгүлөр бар. Сууларынын көбү Та&amp;amp;shy;римдин алабына таандык; ирилери: Сары-Жаз, Түн. Текес, Түш. Темир-Суу. Ландшафты би&amp;amp;shy;йиктик зоналуулук б-ча өзгөрөт. Түш. капталы&amp;amp;shy;нын этектерине чөл ж-а жарым чөл, андан жо&amp;amp;shy;гору кургак талаа ж-а талаа, ички өрөөндөрүндө ж-а түн. капталында токой, андан бийик суб&amp;amp;shy;альп, альп, шалбаа ж-а субнивалдык гляциал&amp;amp;shy;дык-нивалдык суук ландшафттар жайгашкан. Жаныбарлары: тоо эчки, аркар, аюу, илбирс ж. б. Бул аймакты эзелтен кыргыздар мекен&amp;amp;shy;дейт. Аты тоонун өтө бийиктигине байланыш&amp;amp;shy;туу пайда болгон: «теңирдин (асмандын) каны (падышасы)»; «асман мелжиген тоо» маанисин&amp;amp;shy;де. Экол. жактан Теңир-Тоонун эң таза жана рельефи татаал аймагы.&lt;br /&gt;
[[Категория:4-том, 51-100 бб]]&lt;br /&gt;
&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol4&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>