http://212.24.105.57:9989/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_%28%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0%29
КООРДИНАТАЛАР (математикада) - Түзөтүүлөр тарыхы
2026-04-23T10:40:10Z
Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы
MediaWiki 1.40.0
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=79045&oldid=prev
Temirkan: Temirkan moved page КООРДИНАТАЛАР to КООРДИНАТАЛАР (математикада)
2026-04-01T09:52:35Z
<p>Temirkan moved page <a href="/index.php/%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0" class="mw-redirect" title="КООРДИНАТАЛАР">КООРДИНАТАЛАР</a> to <a href="/index.php/%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)" title="КООРДИНАТАЛАР (математикада)">КООРДИНАТАЛАР (математикада)</a></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">09:52, 1 Апрель (Чын куран) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Temirkan
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=79044&oldid=prev
Temirkan, 09:51, 1 Апрель (Чын куран) 2026 карата
2026-04-01T09:51:34Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">09:51, 1 Апрель (Чын куран) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КООРДИНАТАЛАР</b> м а т е м а т и к а д а –тегиздикте, бетте же мейкиндикте чекиттин (вектордун) абалын аныктоочу сандар. Түз сы&shy;зыктагы, тегиздиктеги, мейкиндиктеги чекит&shy;тин абалын анык&shy;тоочу шарттар жы&shy;йындысы координаталар система&shy;сы деп аталат. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Астраномиялык </del>ж-а географиялык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>координаталар – кең&shy;дик ж-а узундук де&shy;линип пайдаланыл&shy;ган. 14-кылымда франциялык ма&shy;тематик Н. Орем координаталарды тегиздикте график түзүү</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КООРДИНАТАЛАР</b> м а т е м а т и к а д а –тегиздикте, бетте же мейкиндикте чекиттин (вектордун) абалын аныктоочу сандар. Түз сы&shy;зыктагы, тегиздиктеги, мейкиндиктеги чекит&shy;тин абалын анык&shy;тоочу шарттар жы&shy;йындысы координаталар система&shy;сы деп аталат. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Астрономиялык </ins>ж-а географиялык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>координаталар – кең&shy;дик ж-а узундук де&shy;линип пайдаланыл&shy;ган. 14-кылымда франциялык ма&shy;тематик Н. Орем координаталарды тегиздикте график түзүү</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР28.png | thumb | 1-чийме]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР28.png | thumb | 1-чийме]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l5">5 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">5 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР29.png | thumb | 2-чийме</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР29.png | thumb | 2-чийме</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]пендикуляр үч тегиздик аныктайт (2-чийме). Ага салыштырмалуу алынган М чекитинин абалы <i>х, у</i> ж-а <i>z</i> (апликата) координатары м-н аныкталат. <i>О</i> чекити эки учурда тең координаталар башталмасы деп ата&shy;лат. Тегиздиктеги чекиттин уюлдук <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к оординаталары </del>төмөн&shy;күчө аныкталат: белгиленген <i>О</i> (уюл) чекити&shy;нен <i>М</i> чекитинин <i>ОМ –r</i> аралыгы <i>ОМ</i> ж-а <i>ОР</i> уюлдук огунун ортосунда&shy;гы <i>РОМ=</i>q> бурчу боюнча бе-[[File:КООРДИНАТАЛАР30.png | thumb | </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]пендикуляр үч тегиздик аныктайт (2-чийме). Ага салыштырмалуу алынган М чекитинин абалы <i>х, у</i> ж-а <i>z</i> (апликата) координатары м-н аныкталат. <i>О</i> чекити эки учурда тең координаталар башталмасы деп ата&shy;лат. Тегиздиктеги чекиттин уюлдук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталары </ins>төмөн&shy;күчө аныкталат: белгиленген <i>О</i> (уюл) чекити&shy;нен <i>М</i> чекитинин <i>ОМ –r</i> аралыгы <i>ОМ</i> ж-а <i>ОР</i> уюлдук огунун ортосунда&shy;гы <i>РОМ=</i>q> бурчу боюнча бе-[[File:КООРДИНАТАЛАР30.png | thumb | </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – радиус-вектор, q> – уюлдук бурч). Мейкиндикте - уюлдук координаталардын аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик координаталар ж-а сфералык координаталар кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу координаталар аныкталат (мисалы, георграфиялык координаталар – сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – радиус-вектор, q> – уюлдук бурч). Мейкиндикте - уюлдук координаталардын аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик координаталар ж-а сфералык координаталар кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу координаталар аныкталат (мисалы, георграфиялык координаталар – сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том, 403-452 бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том, 403-452 бб]]</div></td></tr>
</table>
Temirkan
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=44443&oldid=prev
Dilde, 08:14, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 карата
2026-02-19T08:14:23Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:14, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">8 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">8 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – радиус-вектор, q> – уюлдук бурч). Мейкиндикте - уюлдук координаталардын аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик координаталар ж-а сфералык координаталар кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу координаталар аныкталат (мисалы, георграфиялык координаталар – сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – радиус-вектор, q> – уюлдук бурч). Мейкиндикте - уюлдук координаталардын аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик координаталар ж-а сфералык координаталар кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу координаталар аныкталат (мисалы, георграфиялык координаталар – сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">_403</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">452_бб</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">403</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">452 бб</ins>]]</div></td></tr>
</table>
Dilde
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=44442&oldid=prev
Dilde, 08:08, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 карата
2026-02-19T08:08:44Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:08, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КООРДИНАТАЛАР</b> м а т е м а т и к а д а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">–</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КООРДИНАТАЛАР</b> м а т е м а т и к а д а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">–тегиздикте</ins>, бетте же мейкиндикте чекиттин (вектордун) абалын аныктоочу сандар. Түз сы&shy;зыктагы, тегиздиктеги, мейкиндиктеги чекит&shy;тин абалын анык&shy;тоочу шарттар жы&shy;йындысы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>система&shy;сы деп аталат. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Астраномиялык </ins>ж-а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">географиялык координаталар </ins>– кең&shy;дик ж-а узундук де&shy;линип пайдаланыл&shy;ган. 14-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымда франциялык </ins>ма&shy;тематик Н. Орем <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталарды </ins>тегиздикте график түзүү</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">тегиздикте</del>, бетте же мейкиндикте чекиттин (вектордун) абалын аныктоочу сандар. Түз сы&shy;зыктагы, тегиздиктеги, мейкиндиктеги чекит&shy;тин абалын анык&shy;тоочу шарттар жы&shy;йындысы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>система&shy;сы деп аталат. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Астр.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ж-а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">геогр. К. </del>– кең&shy;дик ж-а узундук де&shy;линип пайдаланыл&shy;ган. 14-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да фр. </del>ма&shy;тематик Н. Орем <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-ды </del>тегиздикте график түзүү</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР28.png | thumb | 1-чийме]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР28.png | thumb | 1-чийме]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>үчүн пайдаланган ж-а координата сызыктарын узундук ж-а кеңдик (азыркы абсцисса ж-а <i>ор&shy;дината</i>) деп атаган. 17-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да </del>Р. <i>Декарт</i> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>ме&shy;тодунун маанисин кеңири талдап, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">геом. </del>масе&shy;лелерди <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">алг. </del>ж-а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">матем. </del>анализдин тилине ко&shy;торгон. Тегиздиктеги чекиттин тик бурчтуу (де&shy;карт) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-ынын </del>(1-чийме) мааниси + же – белги&shy;лери м-н белгиленген өз ара перпендикуляр <i>Ох</i></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>үчүн пайдаланган ж-а координата сызыктарын узундук ж-а кеңдик (азыркы абсцисса ж-а <i>ор&shy;дината</i>) деп атаган. 17-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымда </ins>Р. <i>Декарт</i> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>ме&shy;тодунун маанисин кеңири талдап, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">геометриялык </ins>масе&shy;лелерди <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">алгебралык </ins>ж-а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">математикалык </ins>анализдин тилине ко&shy;торгон. Тегиздиктеги чекиттин тик бурчтуу (де&shy;карт) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталарынын </ins>(1-чийме) мааниси + же – белги&shy;лери м-н белгиленген өз ара перпендикуляр <i>Ох</i> ж-а <i>Оу</i> (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координата </ins>окто&shy;ру) эки түз сызы&shy;гынан турат. <i>М</i> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>чекитинин коор&shy;динаталары <i>ОМ<sub>х</sub><sub> (</sub>х</i>, абсцисса) ж-а <i>ОМу (y</i>, ордина&shy;та). Мейкиндик&shy;теги <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">коордитната </ins>система&shy;сын өз ара пер-</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ж-а <i>Оу</i> (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>окто&shy;ру) эки түз сызы&shy;гынан турат. <i>М</i></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чекитинин коор&shy;динаталары <i>ОМ<sub>х</sub><sub> (</sub>х</i>, абсцисса) ж-а <i>ОМу (y</i>, ордина&shy;та). Мейкиндик&shy;теги <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>система&shy;сын өз ара пер-</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР29.png | thumb | 2-чийме</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР29.png | thumb | 2-чийме</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]пендикуляр үч тегиздик аныктайт (2-чийме). Ага</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]пендикуляр үч тегиздик аныктайт (2-чийме). Ага <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>салыштырмалуу алынган М чекитинин абалы <i>х, у</i> ж-а <i>z</i> (апликата) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координатары </ins>м-н аныкталат. <i>О</i> чекити эки учурда тең <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>башталмасы деп ата&shy;лат. Тегиздиктеги чекиттин уюлдук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к оординаталары </ins>төмөн&shy;күчө аныкталат: белгиленген <i>О</i> (уюл) чекити&shy;нен <i>М</i> чекитинин <i>ОМ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">–r</ins></i> аралыгы <i>ОМ</i> ж-а <i>ОР</i> уюлдук огунун ортосунда&shy;гы <i>РОМ=</i>q> бурчу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча </ins>бе-[[File:КООРДИНАТАЛАР30.png | thumb | </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>салыштырмалуу алынган М чекитинин абалы</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><i>х, у</i> ж-а <i>z</i> (апликата) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-ы </del>м-н аныкталат. <i>О</i></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чекити эки учурда тең <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>башталмасы деп ата&shy;лат. Тегиздиктеги чекиттин уюлдук <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-ы </del>төмөн&shy;күчө аныкталат: белгиленген <i>О</i> (уюл) чекити&shy;нен <i>М</i> чекитинин <i>ОМ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">–</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">r</del></i> аралыгы <i>ОМ</i> ж-а <i>ОР</i> уюлдук огунун ортосунда&shy;гы <i>РОМ=</i>q> бурчу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча </del>бе-</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:КООРДИНАТАЛАР30.png | thumb | </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3-чийме</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ра диус</del>-вектор, q> – уюлдук</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">радиус</ins>-вектор, q> – уюлдук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>бурч). Мейкиндикте - уюлдук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталардын </ins>аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>ж-а сфералык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">координаталар </ins>аныкталат (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мисалы</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">георграфиялык координаталар </ins>– сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>бурч). Мейкиндикте - уюлдук <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-дын </del>аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>ж-а сфералык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>аныкталат (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мис.</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">георг.<br></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>– сферадагы узундук ж-а кеңдик).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том,_403-452_бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том,_403-452_бб]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>
Dilde
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=40958&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2025-12-28T14:23:16Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">14:23, 28 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
http://212.24.105.57:9989/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%9E%D0%A0%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9B%D0%90%D0%A0_(%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0)&diff=40957&oldid=prev
vol4>KadyrM, 08:18, 28 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата
2025-12-28T08:18:52Z
<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><b type='title'>КООРДИНАТАЛАР</b> м а т е м а т и к а д а –<br />
тегиздикте, бетте же мейкиндикте чекиттин (вектордун) абалын аныктоочу сандар. Түз сы&shy;зыктагы, тегиздиктеги, мейкиндиктеги чекит&shy;тин абалын анык&shy;тоочу шарттар жы&shy;йындысы К. система&shy;сы деп аталат. Астр.<br />
ж-а геогр. К. – кең&shy;дик ж-а узундук де&shy;линип пайдаланыл&shy;ган. 14-к-да фр. ма&shy;тематик Н. Орем К-ды тегиздикте график түзүү<br />
<br />
[[File:КООРДИНАТАЛАР28.png | thumb | 1-чийме]]<br />
үчүн пайдаланган ж-а координата сызыктарын узундук ж-а кеңдик (азыркы абсцисса ж-а <i>ор&shy;дината</i>) деп атаган. 17-к-да Р. <i>Декарт</i> К. ме&shy;тодунун маанисин кеңири талдап, геом. масе&shy;лелерди алг. ж-а матем. анализдин тилине ко&shy;торгон. Тегиздиктеги чекиттин тик бурчтуу (де&shy;карт) К-ынын (1-чийме) мааниси + же – белги&shy;лери м-н белгиленген өз ара перпендикуляр <i>Ох</i><br />
ж-а <i>Оу</i> (К. окто&shy;ру) эки түз сызы&shy;гынан турат. <i>М</i><br />
чекитинин коор&shy;динаталары <i>ОМ<sub>х</sub><sub> (</sub>х</i>, абсцисса) ж-а <i>ОМу (y</i>, ордина&shy;та). Мейкиндик&shy;теги К. система&shy;сын өз ара пер-<br />
<br />
[[File:КООРДИНАТАЛАР29.png | thumb | 2-чийме<br />
]]пендикуляр үч тегиздик аныктайт (2-чийме). Ага<br />
салыштырмалуу алынган М чекитинин абалы<br />
<i>х, у</i> ж-а <i>z</i> (апликата) К-ы м-н аныкталат. <i>О</i><br />
чекити эки учурда тең К. башталмасы деп ата&shy;лат. Тегиздиктеги чекиттин уюлдук К-ы төмөн&shy;күчө аныкталат: белгиленген <i>О</i> (уюл) чекити&shy;нен <i>М</i> чекитинин <i>ОМ –<br />
r</i> аралыгы <i>ОМ</i> ж-а <i>ОР</i> уюлдук огунун ортосунда&shy;гы <i>РОМ=</i>q> бурчу б-ча бе-<br />
<br />
[[File:КООРДИНАТАЛАР30.png | thumb | <br />
3-чийме<br />
]]рилет (3-чийме; <i>r</i> – ра диус-вектор, q> – уюлдук<br />
бурч). Мейкиндикте - уюлдук К-дын аналогу (типтеши) болуп ци&shy;линдрдик К. ж-а сфералык К. кызмат кылат. Бетте ийри сызыктуу К. аныкталат (мис., георг.<br><br />
К. – сферадагы узундук ж-а кеңдик).<br />
[[Категория:4-том,_403-452_бб]]<br />
</div>
vol4>KadyrM