КӨБӨЙТҮҮ - Түзөтүүлөр тарыхы

Dilde, 11:31, 4 Февраль (Бирдин айы) 2026 карата

2026-02-04T11:31:13Z

← Мурунку нускасы		11:31, 4 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>КӨБӨЙТҮҮ</b> – ар кандай эки чыныгы сан ~~б-ча~~		<b type='title'>КӨБӨЙТҮҮ</b> – ар кандай эки чыныгы сан боюнча үчүнчү чыныгы санды табуучу арифметикалык амал. Мисалы, <i>a.b=c, a, b</i> – '''кобойуу'''чүлөр, <i>c</i> – көбөйтүндү; демек, <i>a</i> санын <i>b</i> санына '''кобойтуу''' а санын өзүн өзүнө <i>b</i> жолу кошуу дегенди билдирет. Кобойтуу амалы x белгиси м-н белгиленет (англис математиги У. Оутред 1631 же немис математиги Г. Лейбниц (1698) ж-а <i>а</i>x<i>b, а.b</i> же аb деп жазылат. '''<i>c</i> ж-а бөлчөк''' сандарын к'''обойтуу <i>b d bd</i>''' барабардыгы м-н аныкталат. Эки рационалдык санды к'''обойткон'''дө абсолюттук чоңдугунун көбөйтүндүсүнө барабар болгон ж-а эки к'''обойтуу'''чү тең бирдей белгиде болсо, анда плюс (+), түрдүү белгиде болсо, минус (–) белгидеги сан алынат. Иррационалдык сандарды к'''обойтуу''' аларды рационалдык жакындатуунун жардамы м-н эсептелет. Комплекстик сандарды к'''обойтуу''' төмөнкү барабардыкта аткарылат: (<i>a+bi)(c+di)=ac–bd+(ad+bc)i</i> ж. б. Сандарды '''кобойтуу''' төмөнкүдөй касиеттерге ээ: <i>ab=ba</i> орун алмаштыруу закону; <i>abc =(ab)c = a(bc</i>) топтоштуруу закону; <i>а(b+c)=ab+bc</i>, бөлүштүрүү закону ж-а <i>а</i>.0 = 0; <i>а</i>.1= <i>а</i>.
	үчүнчү чыныгы санды табуучу ~~арифм.~~ амал. ~~Мис.~~, <i>~~a–b~~=c, a, b</i> – К-чүлөр, <i>c</i> – көбөйтүндү; демек, <i>a</i> санын <i>b</i> санына К. а санын өзүн өзүнө <i>b</i> жолу кошуу дегенди билдирет. К. амалы x белгиси м-н белгиленет (англис математиги У. Оутред 1631 же немис математиги Г. Лейбниц (1698)
	ж-а <i>а</i>x<i>b, ~~а–b~~</i> же аb деп жазылат.
	<i>c</i>
	ж-а
	бөлчөк сандарын К.
	<i>b d bd</i>
	барабардыгы м-н
	аныкталат. Эки рационалдык санды К-дө ~~абс.~~
	чоңдугунун көбөйтүндүсүнө барабар болгон ж-а эки К-чү тең бирдей белгиде болсо, анда плюс
	(+), түрдүү белгиде болсо, минус (–) белгидеги
	сан алынат. Иррационалдык сандарды К. аларды рационалдык жакындатуунун жардамы м-н эсептелет. Комплекстик сандарды К. төмөнкү барабардыкта аткарылат: (<i>a+bi)(c+di)=ac–bd+
	+(ad+bc)i</i> ж. б. Сандарды К. төмөнкүдөй касиеттерге ээ: <i>ab=ba</i> орун алмаштыруу закону; <i>abc =
	=(ab)c = a(bc</i>) топтоштуруу закону; <i>а(b+c)=ab+
	+bc</i>, бөлүштүрүү закону ж-а <i>а</i>.0 = 0; <i>а</i>.1= <i>а</i>.

	[[Категория:4-том, 497-546 бб]]		[[Категория:4-том, 497-546 бб]]

vol4>KadyrM, 10:39, 9 Январь (Үчтүн айы) 2026 карата

2026-01-09T10:39:48Z

← Мурунку нускасы	10:39, 9 Январь (Үчтүн айы) 2026 -деги абалы
(Айырма жок)

Kadyrm: 1 версия

2026-01-09T05:19:42Z

1 версия

Жаңы барак

КӨБӨЙТҮҮ – ар кандай эки чыныгы сан б-ча
үчүнчү чыныгы санды табуучу арифм. амал. Мис., a–b=c, a, b – К-чүлөр, c – көбөйтүндү; демек, a санын b санына К. а санын өзүн өзүнө b жолу кошуу дегенди билдирет. К. амалы x белгиси м-н белгиленет (англис математиги У. Оутред 1631 же немис математиги Г. Лейбниц (1698)
ж-а аxb, а–b же аb деп жазылат.
c
ж-а
бөлчөк сандарын К.
b d bd
барабардыгы м-н
аныкталат. Эки рационалдык санды К-дө абс.
чоңдугунун көбөйтүндүсүнө барабар болгон ж-а эки К-чү тең бирдей белгиде болсо, анда плюс
(+), түрдүү белгиде болсо, минус (–) белгидеги
сан алынат. Иррационалдык сандарды К. аларды рационалдык жакындатуунун жардамы м-н эсептелет. Комплекстик сандарды К. төмөнкү барабардыкта аткарылат: (a+bi)(c+di)=ac–bd+
+(ad+bc)i ж. б. Сандарды К. төмөнкүдөй касиеттерге ээ: ab=ba орун алмаштыруу закону; abc =
=(ab)c = a(bc) топтоштуруу закону; а(b+c)=ab+
+bc, бөлүштүрүү закону ж-а а.0 = 0; а.1= а.

[[Категория:4-том, 497-546 бб]]