ДЕЙТЕРИЙ

Кыргызстан Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
17:37, 18 Март (Жалган куран) 2025 карата Kadyrm (талкуу | салымы) (1 версия) тарабынан жасалган версия
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

ДЕЙТЕ́РИЙ (лат. Deuterum) D, 2Н – суутектин туруктуу изотобу, ат. м. 2,014. Д. м-н болгон түрдүү бирикмелер «дейтеро» деген сөздү кошуу м-н аталат. Д. саны кадимки суутектин санына салыштырганда өтө эле аз, мис., суудагы жал­пы суутекке Д-дин катышы 1/7000. Ал келе­чекте атомдук энергетикада нейтрондорду басаӊ- датуучу ж-а термоядролук күйүүчү зат катары кеӊири пайдаланылат. Атомдук реакторлордо Д. (суу м-н бирикмеси) оор суу түрүндө, ил.-из. иштеринде, белгиленген атом түрүндө хим. көп реакциялардын механизмдерин чечүүдө колдо­нулат. Аны сууну ректификациялоо жолу м-н алат.